มะเร็งแพร่จากแฝดเหมือนคนหนึ่งสู่อีกคนในครรภ์

นักวิทยาศาสตร์ค้นพบกรณีหายากอย่างยิ่งของ มะเร็งแพร่จากแฝดเหมือนคนหนึ่งสู่อีกคนในครรภ์ เหตุการณ์นี้เกิดขึ้นก่อนคลอดและสร้างความสนใจให้วงการแพทย์ทั่วโลก เพราะเป็นหลักฐานสำคัญที่ช่วยอธิบายทั้งการแพร่กระจายของมะเร็งในครรภ์ และกระบวนการก่อตัวของฝาแฝดแท้

รายงานดังกล่าวจัดทำโดยนักวิจัยจาก Wellcome Sanger Institute และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยตีพิมพ์ในวารสาร Nature Communications ทีมวิจัยระบุว่า แฝดคนหนึ่งเริ่มมีเนื้องอกบริเวณใบหน้า ก่อนที่มะเร็งจะกระจายไปทั่วร่างกาย และส่งต่อไปยังแฝดอีกคนผ่านระบบไหลเวียนเลือดร่วมกันในรก

มะเร็งแพร่จากแฝดเหมือนคนหนึ่งสู่อีกคนในครรภ์

แพทย์เริ่มพบความผิดปกติจากการตรวจภาพทารกในครรภ์ ซึ่งเผยให้เห็นก้อนเนื้อบริเวณใบหน้าของแฝดคนหนึ่ง ด้วยความกังวลต่อสุขภาพของทารก แพทย์จึงตัดสินใจผ่าคลอดเมื่ออายุครรภ์ 34 สัปดาห์ หลังคลอดพบว่าเด็กทั้งสองมีเนื้องอกหลายแห่งทั่วร่างกาย และน่าเศร้าที่ทั้งคู่เสียชีวิตหลังคลอดไม่นาน

หลังได้รับอนุญาตจากครอบครัว นักวิจัยได้เก็บตัวอย่างเซลล์จากทารกแรกเกิดและเนื้องอกเพื่อนำมาวิเคราะห์พันธุกรรมอย่างละเอียด พวกเขาจัดลำดับจีโนมทั้งหมด เพื่อเปรียบเทียบความเหมือนและความแตกต่างระหว่างเซลล์ของเด็กทั้งสอง รวมถึงเซลล์มะเร็ง การตรวจสอบนี้ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ติดตามเส้นทางของมะเร็งได้แม่นยำขึ้น

หลักฐานสำคัญของมะเร็งแพร่จากแฝดเหมือนคนหนึ่งสู่อีกคนในครรภ์

แม้แฝดแท้จะมีสารพันธุกรรมตั้งต้นเหมือนกัน แต่หลังจากตัวอ่อนเริ่มพัฒนา เซลล์ของแต่ละคนสามารถสะสมการกลายพันธุ์เฉพาะตัวได้ การกลายพันธุ์เหล่านี้เปรียบเสมือนร่องรอยทางชีวภาพที่ช่วยให้นักวิจัยแยกแยะว่าเซลล์ใดเกิดขึ้นก่อน และมะเร็งเริ่มต้นจากจุดใด

ผลการวิเคราะห์ชี้ว่า มะเร็งเริ่มต้นจากแฝดคนแรก หรือที่รายงานเรียกว่าแฝด A โดยมีจุดเริ่มต้นบริเวณก้อนเนื้อบนใบหน้า จากนั้นเซลล์มะเร็งกระจายไปทั่วร่างกายของแฝด A ก่อนจะเข้าสู่ระบบไหลเวียนเลือดที่ใช้ร่วมกันผ่านรก และเดินทางไปยังแฝด B

นักวิจัยคาดว่าการส่งต่อเกิดขึ้นในช่วงปลายของการตั้งครรภ์ และอาจเกิดขึ้นเพียงครั้งเดียวเท่านั้น ข้อสรุปนี้มีความสำคัญ เพราะแสดงให้เห็นว่าการแพร่กระจายของมะเร็งระหว่างแฝดไม่ใช่เหตุการณ์ที่ต้องเกิดขึ้นเสมอไป แต่เป็นเหตุการณ์ที่หายากและขึ้นอยู่กับเงื่อนไขหลายด้าน

• มะเร็งที่เริ่มต้นตั้งแต่ในครรภ์พบได้น้อยมาก
• กรณีมะเร็งแพร่ระหว่างแฝดแท้พบได้ยากยิ่งกว่า
• รกและระบบเลือดร่วมกันอาจมีบทบาทต่อการส่งผ่านเซลล์มะเร็ง
• การวิเคราะห์จีโนมช่วยติดตามต้นกำเนิดและเส้นทางของมะเร็ง

ความลับของรกและการก่อตัวของแฝดแท้

การค้นพบที่น่าสนใจไม่ได้มีเพียงเส้นทางการแพร่ของมะเร็งเท่านั้น นักวิจัยยังพบว่า รกของการตั้งครรภ์ครั้งนี้ประกอบด้วยเซลล์จากแฝด B เกือบทั้งหมด ขณะเดียวกัน แฝด A อาจเริ่มก่อตัวจากเซลล์เพียงเซลล์เดียวในช่วงแรกของการพัฒนาตัวอ่อน ก่อนที่ตัวอ่อนจะแยกออกเป็นตัวอ่อนสองชุด

ข้อมูลนี้แตกต่างจากแนวคิดแบบดั้งเดิมเกี่ยวกับการเกิดแฝดแท้ ซึ่งมักอธิบายว่าเซลล์ของตัวอ่อนก่อนแยกตัวจะแบ่งออกเป็นสองกลุ่มใกล้เคียงกัน และรกน่าจะมีเซลล์จากแฝดทั้งสองในสัดส่วนที่ค่อนข้างสมดุล แต่กรณีนี้กลับแสดงให้เห็นว่าองค์ประกอบของรกอาจไม่เป็นไปตามรูปแบบที่เคยเข้าใจกัน

ความแตกต่างดังกล่าวทำให้ทีมวิจัยตั้งคำถามว่า ปรากฏการณ์ที่รกสร้างจากเซลล์ของแฝดเพียงคนเดียวเกิดขึ้นบ่อยกว่าที่เคยคิดหรือไม่ หากมีการศึกษากรณีของแฝดจำนวนมากขึ้น นักวิทยาศาสตร์อาจเข้าใจกระบวนการแบ่งตัวของตัวอ่อน การสร้างรก และความแตกต่างทางพันธุกรรมของแฝดได้ลึกซึ้งกว่าเดิม

บทเรียนจากกรณีศึกษาที่แสนเศร้า

กรณีนี้สะท้อนว่าการแพทย์สมัยใหม่สามารถใช้ข้อมูลพันธุกรรมเพื่อไขปริศนาที่ไม่อาจอธิบายได้จากการตรวจทั่วไป แม้การค้นพบจะมาจากเหตุการณ์ที่น่าเศร้า แต่การศึกษานี้ช่วยตอบคำถามสำคัญว่า มะเร็งเริ่มต้นที่ใด แพร่ไปยังทารกอีกคนได้อย่างไร และความสัมพันธ์ทางชีวภาพของแฝดในครรภ์มีความซับซ้อนเพียงใด

อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญยังไม่ควรนำผลลัพธ์นี้ไปสร้างความกังวลในวงกว้าง เพราะเป็นกรณีที่พบได้น้อยมาก การมีแฝดแท้ไม่ได้หมายความว่าเด็กคนหนึ่งจะมีความเสี่ยงสูงที่จะรับมะเร็งจากอีกคนโดยอัตโนมัติ ทีมวิจัยยังต้องเก็บข้อมูลเพิ่มเติมเพื่อประเมินว่ากลไกนี้เกิดขึ้นได้ในสถานการณ์อื่นหรือไม่

นักวิทยาศาสตร์หวังว่าการศึกษาต่อไปจะช่วยให้เข้าใจระยะเริ่มต้นของมะเร็งในทารก รวมถึงปัจจัยที่ทำให้เซลล์มะเร็งสามารถผ่านรกและเข้าสู่ระบบเลือดของทารกอีกคนได้มากขึ้น ในอนาคต ความรู้เหล่านี้อาจนำไปสู่แนวทางตรวจวินิจฉัยและดูแลการตั้งครรภ์ที่มีความเสี่ยงได้อย่างเหมาะสม

แม้เรื่อง มะเร็งแพร่จากแฝดเหมือนคนหนึ่งสู่อีกคนในครรภ์ จะเป็นเหตุการณ์ที่เต็มไปด้วยความสูญเสีย แต่ก็แสดงให้เห็นถึงคุณค่าของการวิจัยทางพันธุกรรม ครอบครัวของเด็กทั้งสองได้มอบโอกาสให้นักวิทยาศาสตร์เรียนรู้สิ่งใหม่เกี่ยวกับมะเร็ง รก และการเกิดแฝด ความรู้จากกรณีนี้อาจกลายเป็นก้าวสำคัญของการแพทย์ในอนาคต ดังนั้น การสนับสนุนงานวิจัยและการติดตามข้อมูลจากผู้เชี่ยวชาญจึงเป็นสิ่งที่ช่วยเปลี่ยนบทเรียนอันแสนเศร้าให้กลายเป็นประโยชน์ต่อผู้คนรุ่นต่อไป

ที่มา – Cancer Spread From One Identical Twin to the Other in the Womb, Scientists Find