หุ้นไทยเป็นที่ฟอกเงิน ต้องฟื้นความเชื่อมั่นเร่งด่วน

ตลาดทุนไทยกำลังเผชิญคำถามใหญ่ที่ไม่ใช่เรื่องไกลตัวของนักลงทุนอีกต่อไป นั่นคือเราจะมั่นใจได้อย่างไรว่าตลาดหุ้นเป็นพื้นที่ลงทุนที่โปร่งใส และไม่ถูกใช้เป็นช่องทางอำพรางเงินจากอาชญากรรมข้ามชาติ ประเด็นนี้ได้รับความสนใจอย่างมากหลังเจ้าหน้าที่เปิดเผยความคืบหน้าการตรวจสอบเครือข่ายที่ถูกกล่าวหาในคดี เบน สมิธ–ยิม เลียก

หัวใจสำคัญของเรื่องนี้ไม่ใช่การตัดสินว่าใครผิดหรือถูกล่วงหน้ากระบวนการยุติธรรม แต่คือการทำความเข้าใจว่าเงินจำนวนมากสามารถเดินทางผ่านธนาคาร กองทุน และนิติบุคคลหลายประเทศ ก่อนกลับเข้ามาในรูปแบบเงินลงทุนต่างประเทศได้อย่างไร หากระบบเปิดช่องให้ผู้รับประโยชน์ที่แท้จริงซ่อนอยู่หลังชื่อบริษัทหรือกองทุนหลายชั้น ความเชื่อมั่นของผู้ลงทุนก็ย่อมได้รับผลกระทบโดยตรง

หุ้นไทยเป็นที่ฟอกเงิน ต้องฟื้นความเชื่อมั่นเร่งด่วน

เมื่อวันที่ 27 ตุลาคม 2569 ตำรวจปราบปรามอาชญากรรมทางเศรษฐกิจร่วมกับ ก.ล.ต. และ ปปง. แถลงการดำเนินคดีกับเครือข่ายที่ถูกกล่าวหาว่าเคลื่อนย้ายเงินผ่านหลายประเทศ โดยมีผู้ต้องหา 7 ราย และมีการยึดหรืออายัดทรัพย์สินรวมกว่า 26,000 ล้านบาท ในจำนวนนี้เป็นหุ้นในตลาดหลักทรัพย์ฯ มากกว่า 16,000 ล้านบาท

อย่างไรก็ตาม ผู้ต้องหาบางรายยังอยู่ในต่างประเทศ และมีผู้ปฏิเสธข้อกล่าวหา ดังนั้นทุกประเด็นยังต้องพิสูจน์ตามหลักฐานและกระบวนการยุติธรรม การรายงานข่าวควรแยกให้ชัดระหว่าง “ทรัพย์สินที่ถูกอายัด” กับ “บริษัทที่ถูกกล่าวหาว่าร่วมกระทำผิด” เพราะการมีหุ้นของบริษัทใดอยู่ในเส้นทางการตรวจสอบ ไม่ได้หมายความว่าบริษัทนั้นมีส่วนรู้เห็นโดยอัตโนมัติ

โครงสร้างการถือหุ้นที่ซับซ้อนคือจุดเสี่ยง

หุ้นที่ปรากฏในรายงานการตรวจสอบ ได้แก่ บางจาก คอร์ปอเรชั่น หรือ BCP, วีจีไอ หรือ VGI และบริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุน เอ็มเอฟซี หรือ MFC แต่ละบริษัทมีธุรกิจและผู้เกี่ยวข้องแตกต่างกัน จึงจำเป็นต้องใช้หลักฐานเฉพาะกรณี ไม่ควรเหมารวมว่าทุกบริษัทอยู่ในสถานะเดียวกัน

ประเด็นที่น่าจับตาคือกรณีผู้ลงทุนต่างประเทศ 3 รายเข้าซื้อหุ้นเพิ่มทุนแบบเฉพาะเจาะจง หรือ Private Placement ของ VGI รวมมูลค่าประมาณ 8,850 ล้านบาท โดยถูกตั้งข้อสังเกตว่าอาจมีแหล่งเงินทุนและผู้รับประโยชน์ที่แท้จริงเชื่อมโยงกัน เมื่อรวมการถือหุ้นแล้วมีสัดส่วนเกิน 25% แต่ไม่ได้รายงานในฐานะกลุ่มที่กระทำการร่วมกัน และไม่ได้ทำคำเสนอซื้อหุ้นทั้งหมดตามหลักเกณฑ์

กรณีนี้สะท้อนว่า การรู้เพียงชื่อกองทุนหรือชื่อผู้ถือหุ้นบนเอกสารอาจไม่เพียงพออีกแล้ว ในยุคที่เงินสามารถเคลื่อนผ่านระบบดิจิทัลได้รวดเร็ว หน่วยงานกำกับและผู้ให้บริการทางการเงินต้องรู้ให้ลึกขึ้นว่าใครคือผู้ควบคุมที่แท้จริง เงินมาจากไหน และธุรกรรมนั้นมีเหตุผลทางธุรกิจรองรับหรือไม่

ความโปร่งใสต้องเดินคู่กับความเป็นธรรม

การฟื้นความเชื่อมั่นไม่ควรเกิดจากการกล่าวโทษฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเพียงอย่างเดียว หน่วยงานรัฐต้องเปิดเผยความคืบหน้าอย่างเหมาะสมและต่อเนื่อง ขณะที่บริษัทจดทะเบียนควรอธิบายกระบวนการตรวจสอบคู่ค้า ผู้ถือหุ้น และแหล่งเงินทุนให้สาธารณชนเข้าใจได้ง่าย นักลงทุนเองก็ควรติดตามข้อมูลจากเอกสารทางการ ไม่ใช่ตัดสินใจจากกระแสในโซเชียลมีเดียเพียงอย่างเดียว

• เปิดเผยผู้รับประโยชน์ที่แท้จริงของการถือหุ้นและธุรกรรมสำคัญ
• ยกระดับการตรวจสอบเงินทุนจากต่างประเทศและธุรกรรมที่มีความเสี่ยงสูง
• เชื่อมโยงข้อมูลระหว่าง ก.ล.ต. ปปง. ตลาดหลักทรัพย์ และหน่วยงานต่างประเทศ
• รายงานผลการสอบสวนและการเยียวยาผู้เสียหายอย่างสม่ำเสมอ

ในระดับนานาชาติ ไทยกำลังนำเสนอภาพประเทศในฐานะ Trusted Connector หรือตัวเชื่อมโยงที่ได้รับความไว้วางใจ ท่ามกลางเศรษฐกิจโลกที่แบ่งขั้ว พร้อมผลักดันแนวคิด Bangkok Blueprint เพื่อรับมือภัยการเงินดิจิทัล แต่คำประกาศจะมีความหมายก็ต่อเมื่อระบบภายในประเทศสามารถจัดการกับกรณีที่เกิดขึ้นจริงได้อย่างรวดเร็ว เท่าเทียม และตรวจสอบได้

นักลงทุนสถาบันทั่วโลกให้ความสำคัญกับเสถียรภาพทางการเมือง ความต่อเนื่องของนโยบาย และกติกาที่บังคับใช้ได้จริง ขณะเดียวกันนักลงทุนไทยก็มีทางเลือกมากขึ้นจากแพลตฟอร์มลงทุนต่างประเทศและแอปพลิเคชันการเงินที่ใช้งานง่าย หากตลาดหุ้นไทยต้องการรักษาเงินออมในประเทศไว้ ก็จำเป็นต้องสร้างเหตุผลที่ชัดเจนว่าตลาดแห่งนี้มีความปลอดภัย เป็นธรรม และมีโอกาสเติบโต

บทเรียนจากอินโดนีเซียยิ่งตอกย้ำว่า ความไม่โปร่งใสมีต้นทุนสูง เมื่อ MSCI เปิดรับฟังความคิดเห็นเกี่ยวกับการปรับสถานะตลาดอินโดนีเซีย นักลงทุนก็แสดงความกังวลต่อโครงสร้างผู้ถือหุ้น พฤติกรรมซื้อขายที่อาจประสานกัน และประสิทธิผลของการบังคับใช้กฎหมาย แม้ยังไม่มีการเปลี่ยนสถานะจริง แต่ตลาดก็ได้รับแรงสั่นสะเทือนอย่างหนัก เหตุการณ์นี้เป็นสัญญาณเตือนว่า ความเชื่อมั่นอาจลดลงเร็วกว่าที่คาด และฟื้นกลับมาได้ยากกว่ามาก

สำหรับประเทศไทย การตรวจสอบกรณีอื่นที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจดิจิทัล แพลตฟอร์มพนันออนไลน์ หรือผู้มีความเชื่อมโยงทางการเมืองก็ควรใช้มาตรฐานเดียวกันทั้งหมด ไม่ว่าผู้เกี่ยวข้องจะเป็นนักธุรกิจ นักลงทุน หรือบุคคลใกล้ชิดผู้มีอำนาจ หลักฐานต้องมาก่อนความรู้สึก และกฎหมายต้องใช้กับทุกคนอย่างเสมอภาค

หุ้นไทยเป็นที่ฟอกเงิน ต้องฟื้นความเชื่อมั่นเร่งด่วน ไม่ควรถูกมองเป็นเพียงพาดหัวข่าวที่สร้างแรงกระเพื่อมชั่วคราว แต่ควรเป็นจุดเริ่มต้นของการปฏิรูประบบตรวจสอบตลาดทุน การเปิดโปงความผิดปกติอาจทำให้ตลาดผันผวนในระยะสั้น ทว่าการปล่อยให้คดีเงียบหายต่างหากที่จะทำลายความเชื่อมั่นในระยะยาว

ความคิดเห็นที่สำคัญที่สุดสำหรับนักลงทุนในวันนี้คือ อย่าหยุดเพียงการติดตามตัวเลขดัชนีหุ้น ควรติดตามคุณภาพของกติกา ความโปร่งใสของบริษัท และความจริงจังของหน่วยงานกำกับด้วย หากรัฐเร่งนำผู้กระทำผิดเข้าสู่กระบวนการยุติธรรม ติดตามทรัพย์สินเพื่อเยียวยาผู้เสียหาย และปิดช่องโหว่เดิมได้ คำว่า Trusted Connector ก็จะไม่ใช่แค่ภาพลักษณ์ แต่จะกลายเป็นมาตรฐานใหม่ของตลาดทุนไทย

ที่มา – หุ้นไทยเป็นที่ฟอกเงิน ต้องฟื้นความเชื่อมั่นเร่งด่วน