ไทกา ไวทีทีไม่โกรธเรื่องคลารากับดวงอาทิตย์

ภาพยนตร์ Klara and the Sun หรือ คลารากับดวงอาทิตย์ กำลังกลายเป็นหนึ่งในผลงานที่ถูกพูดถึงมากที่สุดของผู้กำกับไทกา ไวทีที แม้จะไม่ใช่เพราะกระแสตอบรับที่ร้อนแรงในโรงภาพยนตร์ก็ตาม หนังเรื่องนี้นำแสดงโดยเจนนา ออร์เทกา, เอมี อดัมส์ และมีอา ธาเรีย โดยดัดแปลงจากนิยายวิทยาศาสตร์ชื่อดังของคาซูโอะ อิชิกุโระ เจ้าของรางวัลโนเบลสาขาวรรณกรรม

หลังเข้าฉายได้ประมาณหนึ่งสัปดาห์ ผู้ชมจำนวนมากกลับเลือกไปดูภาพยนตร์เรื่องอื่นที่เข้าฉายในช่วงเวลาเดียวกัน ทั้ง Wildwood, Clayface และภาพยนตร์เซอร์ไพรส์ฮิตอย่าง You Can See Everything ส่งผลให้ Klara and the Sun ทำรายได้บ็อกซ์ออฟฟิศเพียงประมาณ 1.7 ล้านดอลลาร์เท่านั้น นอกจากนี้ คำวิจารณ์จากนักวิจารณ์หลายสำนักยังออกมาในทางลบ ทำให้โซนีตัดสินใจลดขอบเขตการฉายลง และมีรายงานว่าการเปิดตัวในสเปนถูกยกเลิกไปทั้งหมด

ไทกา ไวทีทีไม่โกรธเรื่องคลารากับดวงอาทิตย์

หากมองในแง่ธุรกิจ นี่อาจเป็นเพียงกรณีปกติของภาพยนตร์ฟอร์มใหญ่ที่ไม่ประสบความสำเร็จ นักแสดงชื่อดังหรือผู้กำกับที่มีผลงานโดดเด่นก็สามารถสร้างหนังที่ไม่ถูกใจตลาดได้เป็นครั้งคราว แต่กรณีของ ไทกา ไวทีทีไม่โกรธเรื่องคลารากับดวงอาทิตย์ กลับได้รับความสนใจมากขึ้น เพราะภาพยนตร์เรื่องนี้อาจเป็นผลงานที่ล้มเหลวที่สุดในอาชีพของเขา

ไวทีทีตอบโต้กระแสวิจารณ์ผ่านอินสตาแกรม โดยระบุว่าเขาไม่ได้อ่านรีวิวของผลงานที่มุ่งวิจารณ์ตัวเขาหรือเพื่อนร่วมวงการมานานเกือบ 15 ปี แต่ยังรับฟังความคิดเห็นจากผู้ชมอยู่ เขายังแชร์ภาพบทความที่เน้นว่าคะแนนจากผู้ชมของหนังสูงกว่าคะแนนจากนักวิจารณ์ ซึ่งในเวลานั้นคะแนนผู้ชมบนเว็บไซต์หนึ่งอยู่ที่ประมาณ 78 เปอร์เซ็นต์ ก่อนจะลดลงมาอยู่ราว 74 เปอร์เซ็นต์

ไทกา ไวทีทีไม่โกรธเรื่องคลารากับดวงอาทิตย์ แต่คำพูดกลับแรงขึ้น

ประเด็นคงจบลงอย่างเรียบง่าย หากผู้กำกับรายนี้หยุดไว้เพียงการบอกว่าเขาเลือกฟังผู้ชมแทนนักวิจารณ์ ทว่าไวทีทียังโพสต์ข้อความเพิ่มเติมในบรรยากาศคล้ายเทศกาลฮาโลวีน โดยขอให้ผู้คนเห็นใจเหล่า “วิญญาณหลงทางที่ไม่สามารถทำตามความฝันในการเป็นศิลปิน และจึงกลายมาเป็นนักวิจารณ์” พร้อมใช้คำพูดรุนแรงว่ากลุ่มคนเหล่านั้นไม่เกี่ยวข้อง ล้าสมัย และควรถูกโยนลงถังขยะ

ท่าทีดังกล่าวทำให้หลายคนมองว่าเขาตอบสนองอย่างเด็กเกินไป โดยเฉพาะเมื่อไวทีทีเป็นผู้กำกับที่คุ้นเคยกับการได้รับเสียงตอบรับแบบแบ่งขั้วอยู่แล้ว ผลงานอย่าง Next Goal Wins และ Thor: Love and Thunder ก็เคยถูกวิจารณ์อย่างหนัก ขณะที่ภาพยนตร์เรื่อง Jojo Rabbit ซึ่งเขาเคยพาดพิงถึง ยังคงได้รับการตอบรับโดยรวมในทางบวก และคว้ารางวัลมากถึง 42 รางวัล รวมถึงรางวัลออสการ์จากบทภาพยนตร์

การยังคงมีท่าทีขุ่นเคืองต่อคำวิจารณ์ของ Jojo Rabbit หลังเวลาผ่านไปเกือบสิบปี จึงดูไม่สอดคล้องกับภาพลักษณ์ผู้สร้างที่มีอารมณ์ขันและมั่นใจในแนวทางของตัวเอง การที่ภาพยนตร์เรื่องใหม่ได้รับคะแนนจากผู้ชมดีกว่านักวิจารณ์ถือเป็นข้อดีที่ควรหยิบมาพูดถึงได้ แต่การโจมตีนักวิจารณ์เป็นวงกว้างอาจทำให้ประเด็นเรื่องคุณภาพของหนังถูกกลบด้วยดราม่านอกจอ

ในอีกมุมหนึ่ง ปฏิกิริยาของผู้กำกับก็สะท้อนความกดดันที่คนทำหนังชื่อดังต้องเผชิญ เมื่อภาพยนตร์มีนักแสดงระดับแถวหน้า มีต้นฉบับจากนิยายรางวัล และมีผู้กำกับที่ผู้ชมคาดหวังสูง ทุกฝ่ายย่อมต้องการให้ผลงานประสบความสำเร็จ อย่างไรก็ตาม ความคาดหวังที่มากขึ้นก็ทำให้ความผิดหวังจากคำวิจารณ์รุนแรงขึ้นเช่นกัน ผู้ชมบางส่วนอาจชื่นชอบหนัง ขณะที่อีกกลุ่มรู้สึกว่าการดัดแปลงยังไม่สามารถถ่ายทอดความละเอียดอ่อนของต้นฉบับออกมาได้เต็มที่

สำหรับคนที่สนใจภาพยนตร์ไซไฟและแฟนตาซี เรื่องนี้ยังมีประเด็นให้ถกเถียงมากมาย ไม่ว่าจะเป็นความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับปัญญาประดิษฐ์ ความหมายของการดูแล ความโดดเดี่ยว และคำถามว่าความเป็นมนุษย์สามารถจำลองขึ้นมาได้มากน้อยเพียงใด แม้กระแสรายได้จะไม่ดีนัก แต่หนังอาจยังมีคุณค่าในฐานะงานที่ชวนให้ผู้ชมคิดต่อหลังเครดิตจบ

• จุดเด่น: นักแสดงมีชื่อเสียง เนื้อหาเชื่อมโยงกับประเด็นปัญญาประดิษฐ์ และมีต้นฉบับวรรณกรรมที่แข็งแรง
• จุดที่ถูกวิจารณ์: จังหวะการเล่าเรื่อง การตีความตัวละคร และความคาดหวังที่สูงจากชื่อของผู้กำกับ
• ประเด็นนอกจอ: คำพูดตอบโต้นักวิจารณ์ของไทกา ไวทีทีทำให้การพูดถึงหนังกลายเป็นเรื่องดราม่ามากขึ้น

ท้ายที่สุดแล้ว ไทกา ไวทีทีไม่โกรธเรื่องคลารากับดวงอาทิตย์ อาจเป็นประโยคที่ตั้งใจสื่อว่าเขายังมั่นใจในหนังและเลือกฟังผู้ชม แต่เหตุการณ์นี้ก็เตือนว่า การยอมรับคำวิจารณ์อย่างมีสติย่อมช่วยให้ศิลปินเติบโตได้มากกว่าการตอบโต้ด้วยอารมณ์ หากคุณดูหนังเรื่องนี้แล้ว ลองแบ่งปันความคิดเห็นอย่างสร้างสรรค์ว่าอะไรคือจุดแข็ง จุดอ่อน และหนังทำให้คุณมองอนาคตของมนุษย์กับเทคโนโลยีเปลี่ยนไปอย่างไร

ที่มา – Taika Waititi is Soooo Not Mad About ‘Klara and the Sun,’ Y’all