แคลิฟอร์เนียมีแมลง 26,000 ชนิด แต่คิดผิดมาก

ตัวเลขความหลากหลายของแมลงในแคลิฟอร์เนียอาจทำให้นักวิทยาศาสตร์ต้องประเมินความเข้าใจใหม่ทั้งหมด เดิมทีผู้เชี่ยวชาญคาดว่ารัฐแคลิฟอร์เนียมีแมลงอยู่ราว 26,000 ถึง 100,000 ชนิด แต่ผลสำรวจครั้งใหญ่ล่าสุดพบว่า มีการค้นพบแมลงที่แตกต่างกันแล้วมากกว่า 60,000 ชนิด และจำนวนจริงอาจสูงกว่านี้อีกมาก

แคลิฟอร์เนียมีแมลง 26,000 ชนิด แต่คิดผิดมาก

หัวข้อข่าวที่ว่า แคลิฟอร์เนียมีแมลง 26,000 ชนิด แต่คิดผิดมาก สะท้อนให้เห็นถึงช่องว่างขนาดใหญ่ระหว่างสิ่งที่มนุษย์รู้จักกับความหลากหลายทางธรรมชาติที่มีอยู่จริง แมลงเป็นกลุ่มสัตว์ที่มีจำนวนชนิดมากที่สุดในโลก นักวิทยาศาสตร์ตั้งชื่อและบันทึกไว้แล้วประมาณหนึ่งล้านชนิด แต่เชื่อว่ายังมีอีกนับล้านชนิดที่ไม่เคยถูกค้นพบหรือศึกษาอย่างจริงจัง

ก่อนหน้านี้ งานสำรวจจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนียหลายโครงการสามารถอธิบายความหลากหลายของแมลงในรัฐได้เพียงประมาณ 12 เปอร์เซ็นต์ ทำให้เกิดการประเมินจำนวนแมลงทั้งหมดในช่วงกว้างมาก อย่างไรก็ตาม งานวิจัยใหม่ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Ecography แสดงให้เห็นว่า จำนวนแมลงที่แท้จริงน่าจะใกล้เคียงกับขอบบนของการคาดการณ์ หรืออาจมากกว่านั้น

แคลิฟอร์เนียมีแมลง 26,000 ชนิด แต่คิดผิดมาก เพราะสำรวจได้เพียงบางส่วน

โครงการ California Insect Barcode Initiative หรือ CIBI เป็นความร่วมมือที่มีเป้าหมายสร้างฐานข้อมูลบาร์โค้ด DNA สำหรับแมลงทุกชนิดในรัฐแคลิฟอร์เนีย นักวิจัยใช้ข้อมูลพันธุกรรมเพื่อช่วยระบุชนิดของแมลง วิธีนี้คล้ายกับการสแกนบาร์โค้ดสินค้าที่ร้านค้า เพียงแต่เปลี่ยนจากรหัสสินค้าเป็นรหัสพันธุกรรมของสิ่งมีชีวิต

การสร้างฐานข้อมูลดังกล่าวต้องอาศัยการเก็บตัวอย่างจำนวนมาก นักวิจัยและอาสาสมัครมากกว่า 100 คนร่วมกันเก็บเนื้อเยื่อจากตัวอย่างในพิพิธภัณฑ์ รวมถึงวางกับดักในพื้นที่ธรรมชาติ 72 เขตนิเวศวิทยาทั่วรัฐ นอกจากนี้ ยังมีการใช้วิธีเก็บตัวอย่างหลายรูปแบบในพื้นที่อื่นอีก 454 แห่ง

หนึ่งในอุปกรณ์สำคัญคือกับดัก Malaise ซึ่งมีลักษณะคล้ายเต็นท์ขนาดใหญ่ เมื่อแมลงบินชนผ้าเน็ต แมลงจะเคลื่อนตัวขึ้นด้านบนและเข้าไปอยู่ในภาชนะที่มีเอทานอล ของเหลวนี้ช่วยรักษาสภาพตัวอย่าง ทำให้นักวิทยาศาสตร์สามารถนำไปตรวจสอบและวิเคราะห์ DNA ได้ในภายหลัง

• เก็บและวิเคราะห์ตัวอย่างแมลงมากกว่าหนึ่งล้านตัว
• สำรวจพื้นที่หลากหลายตั้งแต่ภูเขา ทะเลทราย ไปจนถึงพื้นที่ชุ่มน้ำ
• ใช้บาร์โค้ด DNA เพื่อช่วยแยกแยะชนิดที่มีรูปร่างใกล้เคียงกัน
• เปิดโอกาสให้ข้อมูลถูกนำไปใช้ศึกษาและอนุรักษ์ธรรมชาติในอนาคต

ผลการศึกษาพบว่าแทบทุกพื้นที่มีชุมชนแมลงเฉพาะตัว ชุมชนหนึ่งไม่ได้หมายถึงเพียงรายชื่อชนิดแมลงเท่านั้น แต่ยังรวมถึงจำนวนและสัดส่วนของแมลงแต่ละชนิดด้วย แมลงบางชนิดอาจพบได้ในหลายพื้นที่ แต่มีจำนวนมากในสถานที่หนึ่งและพบได้น้อยมากในอีกสถานที่หนึ่ง ขณะที่บางชนิดอาจอาศัยอยู่เฉพาะในระบบนิเวศที่มีเงื่อนไขเหมาะสมเท่านั้น

เขต Southern California Mountains และ Mojave Basin and Range เป็นพื้นที่ที่มีการประเมินว่ามีจำนวนชนิดแมลงสูงที่สุด อย่างไรก็ตาม นักวิจัยย้ำว่าตัวเลขเหล่านี้ยังสามารถเปลี่ยนแปลงได้ เพราะยังมีช่องว่างจากการเก็บตัวอย่างในบางพื้นที่ โดยเฉพาะบริเวณที่เข้าถึงยากหรือมีแมลงอาศัยอยู่ในดิน บนยอดไม้ และตามร่างกายของสัตว์ชนิดอื่น

ทำไมจึงยังมีแมลงอีกจำนวนมากที่ไม่ถูกค้นพบ

แมลงจำนวนไม่น้อยมีขนาดเล็กมาก มีวงจรชีวิตสั้น หรือออกหากินเฉพาะช่วงเวลาที่กำหนด บางชนิดอาศัยอยู่ใต้เปลือกไม้ในป่าลึก ซ่อนตัวอยู่ในดิน หรือพึ่งพาพืชเพียงชนิดเดียวเพื่อดำรงชีวิต ปัจจัยเหล่านี้ทำให้การค้นหาและจำแนกแมลงทำได้ยากกว่าการศึกษาสัตว์ขนาดใหญ่ เช่น นกหรือสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม

การวิเคราะห์เบื้องต้นระบุว่า แมลงมากกว่า 60,000 ชนิดที่พบในการสำรวจอาจคิดเป็นเพียง 65-69 เปอร์เซ็นต์ของแมลงทั้งหมดในแคลิฟอร์เนีย นั่นหมายความว่าอาจมีแมลงอีกประมาณหนึ่งในสามที่ยังไม่ถูกค้นพบหรือยังไม่มีคำอธิบายทางวิทยาศาสตร์อย่างเป็นทางการ

ข้อมูลจากโครงการนี้มีความสำคัญมากกว่าการนับจำนวนชนิด เพราะช่วยให้นักวิทยาศาสตร์ติดตามการเปลี่ยนแปลงของประชากรแมลงในระยะยาว ปัจจุบันมีหลักฐานว่าประชากรแมลงทั่วโลกลดลงจากการสูญเสียถิ่นที่อยู่ การใช้สารเคมี การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และมลพิษ แต่หลายพื้นที่ยังไม่มีข้อมูลพื้นฐานมากพอที่จะบอกได้ว่าการลดลงเกิดขึ้นรุนแรงเพียงใด

ผลการศึกษายังเตือนว่า การอนุรักษ์ธรรมชาติไม่ควรพึ่งข้อมูลจากสัตว์มีกระดูกสันหลังหรือพืชเพียงอย่างเดียว แผนที่พื้นที่อนุรักษ์จำนวนมากอาศัยข้อมูลจากนก สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม และพืชเป็นตัวแทน แต่รูปแบบการกระจายตัวของแมลงอาจแตกต่างออกไปอย่างมาก พื้นที่ที่สำคัญต่อแมลงจึงอาจไม่ใช่พื้นที่เดียวกับที่สำคัญต่อสัตว์กลุ่มอื่น

แมลงมีบทบาทต่อระบบนิเวศในหลายด้าน ทั้งการผสมเกสร การย่อยสลายอินทรียวัตถุ การควบคุมศัตรูพืช และการเป็นอาหารของสัตว์อื่น หากแมลงบางชนิดสูญหายไป อาจส่งผลต่อห่วงโซ่อาหารและการทำงานของระบบนิเวศโดยรวมโดยที่มนุษย์ไม่ทันสังเกต

ข้อค้นพบนี้ชี้ให้เห็นว่า ธรรมชาติยังมีเรื่องราวอีกมากที่เรายังไม่รู้ การสนับสนุนงานวิจัย ฐานข้อมูลเปิด และการอนุรักษ์ถิ่นที่อยู่ของแมลงจึงเป็นเรื่องจำเป็น หากเราเข้าใจแมลงได้ดีขึ้น ก็จะสามารถวางแผนปกป้องระบบนิเวศได้แม่นยำกว่าเดิม และอาจค้นพบสิ่งมีชีวิตชนิดใหม่อีกจำนวนมากในอนาคต

ที่มา – Scientists Thought California Had as Few as 26,000 Insect Species. They Were Way Off