สหรัฐฯ ขู่คว่ำบาตรแล็บ AI จีน ปมขโมยทรัพย์สินทางปัญญา
ในโลกเทคโนโลยีที่กำลังเดือดพล่าน สหรัฐอเมริกากำลังงัดข้อกับจีนอย่างหนักในสมรภูมิปัญญาประดิษฐ์ (AI) ล่าสุด Scott Bessent รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังของสหรัฐฯ ได้ออกมาส่งสัญญาณเตือนอย่างชัดเจนว่า สหรัฐฯ ขู่คว่ำบาตรแล็บ AI จีน หากพบหลักฐานการขโมยทรัพย์สินทางปัญญา (IP Theft) จากโมเดลภาษาขนาดใหญ่ที่พัฒนาโดยบริษัทข้ามชาติของสหรัฐฯ
สถานการณ์ที่ตึงเครียด: สหรัฐฯ ขู่คว่ำบาตรแล็บ AI จีน
เหตุการณ์เริ่มต้นจากการที่รัฐบาลสหรัฐฯ และบริษัทยักษ์ใหญ่ด้าน AI อย่าง OpenAI และ Anthropic เริ่มสังเกตเห็นความผิดปกติของโมเดลโอเพนซอร์สจากจีน ซึ่งมีสมรรถนะที่ก้าวกระโดดผิดปกติ โดย Bessent ระบุว่าแม้รัฐบาลสหรัฐฯ จะสนับสนุนแนวคิดโอเพนซอร์ส แต่จะไม่ยอมให้เกิดการขโมยความคิดสร้างสรรค์จากบริษัทในสหรัฐฯ อย่างเด็ดขาด
จุดเริ่มต้นของข้อพิพาทเรื่อง IP
ปัญหาเรื่องการคัดลอกโมเดลหรือที่เรียกว่า “Distillation” กลายเป็นประเด็นร้อนแรง เมื่อมีการตรวจพบว่าข้อมูลหรือน้ำหนักโมเดลจากสหรัฐฯ ถูกนำไปใช้ฝึกฝนโมเดลของจีนโดยไม่ได้รับอนุญาต โดยเฉพาะหลังจากการเปิดตัวโมเดลอย่าง DeepSeek R1 หรือล่าสุดคือ Kimi K3 จาก Alibaba ที่ทำคะแนนได้ใกล้เคียงกับโมเดลชั้นนำของโลก ทำให้ สหรัฐฯ ขู่คว่ำบาตรแล็บ AI จีน เพื่อปกป้องผลประโยชน์และความมั่นคงของชาติ
- DeepSeek ถูกกล่าวหาว่าใช้เทคนิค Distillation เพื่อลดช่องว่างทางเทคโนโลยี
- Anthropic ยื่นคำร้องตรวจสอบหลังพบความพยายามลักลอบเข้าถึงโมเดล Claude
- คณะทำงานของทรัมป์เตรียมมาตรการตอบโต้หากตรวจพบลายน้ำของโมเดลสหรัฐฯ ในฝั่งจีน
ในขณะที่สถานการณ์ดูเหมือนจะตึงเครียด แต่ทั้งสองประเทศมีกำหนดจะจัดประชุมทวิภาคีหารือเรื่อง AI ในเดือนกันยายนที่กำลังจะถึงนี้ ซึ่งถือเป็นโอกาสสำคัญในการหาทางออกร่วมกันก่อนที่สงครามการค้าด้านเทคโนโลยีจะบานปลายไปมากกว่านี้
บทเรียนในครั้งนี้สะท้อนให้เห็นว่าในยุค AI การรักษาทรัพย์สินทางปัญญาเป็นเรื่องที่ละเอียดอ่อนมาก จีนเองก็มองว่าสหรัฐฯ กำลังใช้เหตุผลด้านความมั่นคงมาจำกัดการเติบโตของฝั่งตน ในขณะที่สหรัฐฯ ก็ยืนยันว่าการขโมยผลงานไม่ใช่การแข่งขันที่เป็นธรรม ไม่ว่าบทสรุปของเรื่องนี้จะเป็นอย่างไร ฝั่งผู้ประกอบการไทยควรจับตาดูความเคลื่อนไหวอย่างใกล้ชิด เพราะความขัดแย้งนี้ส่งผลกระทบต่อห่วงโซ่อุปทานเทคโนโลยีโลกอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
ที่มา – US Treasury Chief Threatens Sanctions on Chinese AI Labs Over ‘IP Theft’ Concerns