พายุหกเหลี่ยมบนดาวเสาร์มีฝาแฝดสิบเหลี่ยมที่ขั้วใต้
เชื่อว่าหลายคนคงเคยได้ยินเรื่องความลึกลับของดาวเสาร์กันมาบ้าง โดยเฉพาะพายุรูปหกเหลี่ยมขนาดมหึมาที่หมุนวนอยู่บริเวณขั้วเหนือ ซึ่งนักวิทยาศาสตร์เฝ้าสังเกตการณ์มานานกว่า 40 ปี ล่าสุดมีข่าวใหญ่ที่น่าตื่นเต้นมากครับ เพราะนักดาราศาสตร์เพิ่งค้นพบว่า พายุหกเหลี่ยมบนดาวเสาร์มีฝาแฝดสิบเหลี่ยมที่ขั้วใต้ ปรากฏขึ้นมาอย่างน่าอัศจรรย์ใจ!
การค้นพบพายุหกเหลี่ยมบนดาวเสาร์มีฝาแฝดสิบเหลี่ยมที่ขั้วใต้
เหตุการณ์นี้เริ่มต้นขึ้นเมื่อกล้องโทรทรรศน์อวกาศฮับเบิล (Hubble) ได้จับภาพความเปลี่ยนแปลงบริเวณขั้วใต้ของดาวเสาร์ ซึ่งก่อนหน้านี้เรามองไม่เห็นเนื่องจากแกนเอียงของดาวเคราะห์ดวงนี้ ข้อมูลใหม่ที่ตีพิมพ์ในวารสาร Science Advances ระบุว่าพบคลื่นพายุรูปทรง 10 เหลี่ยมหรือ “Decagon” ก่อตัวขึ้นในช่วงปี 2023-2025 ซึ่งแตกต่างจากพายุหกเหลี่ยมที่ขั้วเหนืออย่างสิ้นเชิง
ทำไมพายุหกเหลี่ยมบนดาวเสาร์มีฝาแฝดสิบเหลี่ยมที่ขั้วใต้ถึงน่าสนใจ?
ความแตกต่างสำคัญระหว่างพายุสองขั้วนี้คือความเสถียรครับ ในขณะที่พายุหกเหลี่ยมที่ขั้วเหนือมีความคงที่และแข็งแกร่งมานานหลายทศวรรษ แต่พายุสิบเหลี่ยมที่เพิ่งพบใหม่นี้มีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา โดยนักวิทยาศาสตร์พบว่า:
- รูปทรงสิบเหลี่ยมมีการขยับของมุมไปมาในรอบ 32 วัน
- โครงสร้างดูเหมือนจะเป็นคลื่นในชั้นบรรยากาศมากกว่าจะเป็นโครงสร้างที่ตายตัว
- เกิดการก่อตัวจากกระแสลมกรด (Jet stream) ที่มีความซับซ้อน
การไขปริศนาทางดาราศาสตร์
นักวิจัยได้ใช้แบบจำลองการจำลองชั้นบรรยากาศเพื่อทำความเข้าใจว่าทำไมรูปทรงเรขาคณิตถึงเกิดขึ้นบนดาวเคราะห์แก๊สขนาดใหญ่นี้ ผลสรุปเบื้องต้นชี้ให้เห็นว่า พายุนี้อาจเกิดจากการรบกวนของกระแสลมซ้ำๆ หรือได้รับอิทธิพลจากพายุหมุนทวนเข็มนาฬิกาที่อยู่ใกล้เคียง การค้นพบนี้ไม่เพียงแต่ขยายความรู้เกี่ยวกับสภาพอากาศบนดาวเสาร์ แต่ยังท้าทายให้เราตั้งคำถามถึงพลวัตของชั้นบรรยากาศในดาวเคราะห์ดวงอื่นๆ ทั่วจักรวาลอีกด้วย
ถือเป็นเรื่องที่น่าตื่นเต้นมากที่อวกาศยังคงมีความลับซ่อนอยู่มากมาย แม้เราจะสำรวจดาวเสาร์มานานหลายสิบปี แต่ธรรมชาติก็ยังมีวิธีทำให้เราประหลาดใจได้เสมอ การมีอยู่ของพายุรูปทรงเรขาคณิตเหล่านี้พิสูจน์ให้เห็นว่า กฎฟิสิกส์สามารถรังสรรค์ภาพที่สวยงามและแปลกตาได้แม้ในสภาวะที่รุนแรงของก๊าซยักษ์ แล้วคุณล่ะครับ คิดว่ายังมีสิ่งมหัศจรรย์อะไรอีกบ้างที่รอให้เราไปค้นพบในระบบสุริยะของเรา?
ที่มา – A Giant Hexagon Has Been Spinning at Saturn’s North Pole for Decades. Now, Scientists Found Its Twin