TCP กาง 3 เสาหลัก Reinvent Thailand หนุน SME ใช้ AI

ในวันที่โลกธุรกิจเปลี่ยนเร็วกว่าเดิม ความสำเร็จจากสูตรเดิมอาจไม่เพียงพอสำหรับวันพรุ่งนี้อีกต่อไป ทั้งพฤติกรรมผู้บริโภค เทคโนโลยี เศรษฐกิจโลก และภูมิรัฐศาสตร์ ล้วนเข้ามามีบทบาทต่อการตัดสินใจของผู้ประกอบการ โดยเฉพาะธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม หรือ SME ที่ต้องรับมือกับข้อจำกัดด้านเงินทุน บุคลากร และโอกาสทางการตลาด

แนวคิดสำคัญจากเวที THE STANDARD ECONOMIC FORUM 2026 คือการพาประเทศไทยก้าวไปข้างหน้าด้วยความร่วมมือของทุกภาคส่วน ภายใต้แนวทาง TCP กาง 3 เสาหลัก Reinvent Thailand ซึ่งไม่ได้มองการเติบโตแค่ยอดขายของบริษัท แต่เชื่อมโยงไปถึงการสร้างความแข็งแรงให้ชุมชน คู่ค้า ผู้ประกอบการรายย่อย และระบบเศรษฐกิจโดยรวม

TCP กาง 3 เสาหลัก Reinvent Thailand เพื่อเปลี่ยนความท้าทายเป็นโอกาส

สราวุฒิ อยู่วิทยา ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร กลุ่มธุรกิจ TCP มองว่า สิ่งที่องค์กรเคยเชื่อว่าตัวเองทำได้ดี อาจไม่ใช่คำตอบสำหรับอนาคต ธุรกิจจึงต้องกล้าทบทวนความเชี่ยวชาญเดิม เปิดรับความรู้ใหม่ และปรับตัวให้เร็วกว่าความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น

ประสบการณ์การทำธุรกิจในหลายประเทศสะท้อนอย่างชัดเจนว่า ไม่มีโมเดลสำเร็จรูปใดที่สามารถนำไปใช้ได้เหมือนกันทุกตลาด แม้เป็นประเทศในเอเชียเหมือนกัน แต่ผู้บริโภค วัฒนธรรม เศรษฐกิจ และความคาดหวังของสังคมล้วนแตกต่างกัน การเข้าใจบริบทท้องถิ่นจึงเป็นหัวใจสำคัญของการเติบโต

บทเรียนจากจีน ความสำเร็จเกิดจากความร่วมมือ

TCP เข้าไปลงทุนในประเทศจีนตั้งแต่ปี 2536 และได้เรียนรู้ว่าการทำโครงการขนาดใหญ่ให้เดินหน้าได้ จำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากภาครัฐและเอกชนอย่างจริงจัง ตัวอย่างหนึ่งคือการก่อสร้างโรงงานแห่งใหม่ในมณฑลเสฉวนช่วงการแพร่ระบาดของโควิด-19 แม้สถานการณ์เต็มไปด้วยข้อจำกัด แต่รัฐบาลท้องถิ่นเข้ามาช่วยแก้ปัญหาหน้างานและสนับสนุนการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง

อีกตัวอย่างคือการจัดเทศกาลดนตรี Very Thai ที่เมืองหูโจว ซึ่งได้รับความร่วมมือจากภาครัฐท้องถิ่น ทั้งการเพิ่มรอบรถไฟและการจัดเจ้าหน้าที่กว่า 500 คนเพื่อดูแลความปลอดภัย จนมีผู้เข้าร่วมงานมากกว่า 80,000 คน เรื่องนี้แสดงให้เห็นว่าเมื่อธุรกิจเข้าใจเป้าหมายของเมืองและทำงานร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โครงการก็สามารถสร้างผลกระทบเชิงบวกได้มากกว่าการทำตลาดเพียงลำพัง

บทเรียนจากเวียดนาม ไม่ควรใช้สูตรไทยครอบทุกตลาด

แม้เวียดนามจะเป็นประเทศเพื่อนบ้าน แต่พฤติกรรมของผู้บริโภค โดยเฉพาะคนรุ่นใหม่ มีความแตกต่างจากไทยอย่างชัดเจน การนำสินค้าและแผนการตลาดจากไทยไปใช้ทั้งหมดจึงไม่ตอบโจทย์ TCP ต้องพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้เหมาะกับความต้องการเฉพาะของตลาดนั้นๆ

นอกจากนี้ เวียดนามยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพของเยาวชน TCP จึงร่วมมือกับ The Central Committee of the Vietnam Youth Federation ต่อเนื่องเป็นเวลา 7 ปี ผ่านกิจกรรมพัฒนาทักษะสำหรับเยาวชนและผู้พิการ รวมถึงการสร้างสนามกีฬาชุมชน แนวทางนี้สะท้อนว่าธุรกิจยุคใหม่ไม่ควรมองกำไรเป็นเป้าหมายเดียว แต่ควรเติบโตไปพร้อมกับการพัฒนาสังคมในประเทศที่เข้าไปดำเนินธุรกิจ

บทเรียนจากมาเลเซีย ใช้จุดแข็งของพาร์ตเนอร์ให้เป็น

กรณีมาเลเซียแสดงให้เห็นว่าองค์กรไม่จำเป็นต้องเก่งหรือรู้ดีที่สุดในทุกเรื่อง เมื่อ TCP จัดตั้งบริษัทร่วมทุนกับพาร์ตเนอร์ท้องถิ่นเมื่อประมาณ 3 ปีก่อน พาร์ตเนอร์เสนอให้พัฒนา Red Bull ขนาด 325 มิลลิลิตร ซึ่งเป็นขนาดที่ทีมไทยไม่คุ้นเคยกับตลาดมากนัก

อย่างไรก็ตาม การเปิดใจรับความรู้จากคนในพื้นที่ช่วยให้สินค้าเข้าถึงผู้บริโภคได้ดีขึ้น และสามารถเพิ่มส่วนแบ่งตลาดโดยไม่กระทบยอดขายเดิม บทเรียนนี้สำคัญสำหรับ SME เพราะการเลือกพันธมิตรที่ไว้ใจได้ อาจช่วยลดเวลา ลดต้นทุน และเปิดประตูสู่โอกาสใหม่ได้เร็วกว่าการพยายามทำทุกอย่างด้วยตัวเอง

TCP ปรับบทบาทจากผู้ผลิตสู่ผู้สร้างคุณค่า

สำหรับประเทศไทย TCP มองว่าบทบาทขององค์กรไม่ควรหยุดอยู่ที่การผลิตและจำหน่ายเครื่องดื่มเท่านั้น แต่ต้องสร้างคุณค่ากลับคืนสู่สังคมด้วย หนึ่งในแนวทางคือการสร้างคอมมูนิตี้ที่เชื่อมโยงกับเทรนด์สุขภาพ เช่น การจัดงาน Red Bull Power Race การแข่งขันแนว Fitness Racing ที่จัดขึ้นใน 4 ประเทศ รวมถึงการพัฒนาสินค้า Sponsor Pro Gel+ เพื่อตอบโจทย์นักวิ่งมาราธอนและนักวิ่งเทรล

อีกด้านหนึ่งคือการสร้างความแข็งแกร่งให้กับ SME เพราะบริษัทขนาดใหญ่ไม่สามารถเติบโตอย่างมั่นคงได้ หากคู่ค้าและธุรกิจรายย่อยซึ่งเป็นฐานรากของระบบเศรษฐกิจยังเปราะบาง TCP จึงดำเนินโครงการ Big Brother ร่วมกับหอการค้าไทยต่อเนื่องเกือบ 9 ปี และช่วยบ่มเพาะ SME แล้วกว่า 200 ราย นอกจากนี้ยังมีโครงการ Durbell Successor ที่ช่วยพัฒนาทายาทธุรกิจของคู่ค้าให้พร้อมรับมือกับอนาคต

AI เครื่องมือสำคัญที่ SME เข้าถึงได้

AI ไม่ควรถูกมองว่าเป็นเทคโนโลยีราคาแพงหรือเป็นเรื่องของบริษัทขนาดใหญ่เท่านั้น สำหรับ SME ที่มีบุคลากรจำกัดและไม่สามารถจ้างที่ปรึกษาราคาแพง AI สามารถเข้ามาช่วยเพิ่ม Productivity ลดต้นทุน วิเคราะห์ข้อมูล วางแผนการขาย และดูแลลูกค้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ

สิ่งที่ควรผลักดันคือการสร้าง “Small AI” หรือเครื่องมือ AI ที่ใช้งานง่าย ราคาจับต้องได้ และออกแบบมาเพื่อโจทย์ของธุรกิจขนาดเล็กโดยเฉพาะ หากผู้ประกอบการสามารถเริ่มจากปัญหาใกล้ตัว เช่น การจัดการสต็อก การตอบคำถามลูกค้า หรือการสร้างคอนเทนต์ ก็จะเห็นประโยชน์ได้รวดเร็วและต่อยอดไปสู่การปรับองค์กรในระดับที่ใหญ่ขึ้น

3 แนวทางขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทย

แนวคิด TCP กาง 3 เสาหลัก Reinvent Thailand ยังเสนอทิศทางสำคัญสำหรับการยกระดับเศรษฐกิจไทย โดยมี 3 เรื่องที่ภาครัฐและเอกชนควรเดินหน้าไปพร้อมกัน ได้แก่

• ต่อยอด 7 อุตสาหกรรมเป้าหมายให้เกิดผลจริง ควรกำหนดผู้รับผิดชอบ ขั้นตอนดำเนินงาน และตัวชี้วัดที่ชัดเจน พร้อมช่วยให้ SME ทั้งในและนอกกลุ่มสามารถปรับตัวเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทานใหม่ได้
• ลดอุปสรรคในการทำธุรกิจ สนับสนุนการใช้ AI เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ ปรับปรุงกฎเกณฑ์ที่ไม่จำเป็น และเปิดทางให้ประเทศดึงดูดบุคลากรทักษะสูงจากต่างประเทศ
• เปิดประตูสู่ตลาดต่างประเทศ ภาครัฐควรช่วยคัดกรองพันธมิตรที่น่าเชื่อถือ เพื่อให้ SME ไทยลดความเสี่ยงและขยายธุรกิจไปยังตลาดใหม่ได้อย่างมั่นใจ

ในมุมมองของผู้เขียน TCP กาง 3 เสาหลัก Reinvent Thailand ไม่ใช่เพียงแนวคิดสำหรับองค์กรขนาดใหญ่ แต่เป็นกรอบคิดที่ SME สามารถนำไปใช้ได้จริง เริ่มจากการตั้งเป้าหมายให้ชัด ลดขั้นตอนที่ไม่จำเป็น ใช้เทคโนโลยีให้เหมาะกับงบประมาณ และสร้างพันธมิตรที่ช่วยเติมเต็มจุดอ่อนของเรา

เทรนด์ธุรกิจในอนาคตจะให้ความสำคัญกับองค์กรที่ปรับตัวเร็ว เข้าใจผู้บริโภค และสร้างคุณค่าให้สังคมได้พร้อมกัน ประเทศไทยเองก็ไม่ควรเดินหน้าแบบโดดเดี่ยว แต่ต้องร่วมมือกับประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และเปิดพื้นที่ให้ภาครัฐ เอกชน และประชาชนลงมือทำร่วมกัน หากทุกฝ่ายเริ่มเปลี่ยนจากการรอความพร้อมเป็นการทดลองและเรียนรู้ ประเทศไทยก็มีโอกาสก้าวพ้นกับดักรายได้ปานกลางได้จริง

ที่มา – TCP กาง 3 เสาหลัก ‘Reinvent Thailand’ ชูเป้าหมายชัด–ลดอุปสรรค–เปิดตลาดโลก หนุน SME ใช้ AI เสริมแกร่ง