สมองมีวงจรแยกกันระหว่างเสียงหัวเราะจริงใจและเสียงหัวเราะมารยาท

เคยสงสัยไหมว่าทำไมเวลาเราขำกลิ้งจากมุกตลกของเพื่อนกับตอนที่เราแค่ฝืนยิ้มหัวเราะตามมารยาท มันถึงรู้สึกต่างกันอย่างสิ้นเชิง? ล่าสุดมีงานวิจัยที่น่าสนใจเผยว่า สมองของเรามีกลไกที่ทำงานแตกต่างกันจริงๆ สำหรับเสียงหัวเราะทั้งสองแบบนี้

สมองมีวงจรแยกกันระหว่างเสียงหัวเราะจริงใจและเสียงหัวเราะมารยาท

นักวิทยาศาสตร์จากอังกฤษและอิตาลีได้ศึกษาข้อมูลทางการแพทย์ โดยเฉพาะจากผู้ป่วยโรคลมชักที่เข้ารับการผ่าตัด พบว่าสมองมีวงจรแยกกันระหว่างเสียงหัวเราะจริงใจและเสียงหัวเราะมารยาทอย่างชัดเจน โดยเสียงหัวเราะที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ (Spontaneous laughter) กับการหัวเราะแบบเสแสร้งหรือหัวเราะตามจังหวะบทสนทนา (Voluntary laughter) นั้นถูกควบคุมโดยโครงข่ายระบบประสาทที่แยกส่วนกัน

ทำไมสมองจึงมีวงจรแยกกันระหว่างเสียงหัวเราะจริงใจและเสียงหัวเราะมารยาท?

จากการศึกษาพบว่า:

• หัวเราะจริงใจ (Spontaneous): ถูกควบคุมโดยสมองส่วนหน้าและระบบอารมณ์ เช่น pregenual anterior cingulate cortex ซึ่งเมื่อกระตุ้นส่วนนี้จะทำให้รู้สึกอารมณ์ดีขึ้นทันที
• หัวเราะตามมารยาท (Voluntary): เกี่ยวข้องกับสมองส่วนที่ควบคุมการเคลื่อนไหวกล้ามเนื้อใบหน้า แต่ไม่ได้ส่งผลต่อการปรับเปลี่ยนอารมณ์ของผู้หัวเราะ

การค้นพบนี้ช่วยอธิบายได้ว่าทำไมเวลาเราหัวเราะแบบหลุดขำจริงๆ เราถึงรู้สึกผ่อนคลายและมีความสุข ราวกับสมองกำลังได้รับรางวัลทางเคมีในขณะที่การหัวเราะตามมารยาทเป็นเพียงกลไกทางสังคมเท่านั้น

นักวิจัยยังระบุว่า การหัวเราะจริงใจอาจเป็นวิวัฒนาการโบราณของมนุษย์และสัตว์ เพื่อสร้างความสัมพันธ์และสื่อสารอารมณ์เชิงสังคม ยิ่งไปกว่านั้น บางส่วนของสมองที่เกี่ยวข้องกับเสียงหัวเราะนี้ยังเชื่อมโยงกับการจัดการความเจ็บปวด ซึ่งอาจคลายข้อสงสัยได้ว่าทำไมการหัวเราะถึงช่วยให้เรารู้สึกเจ็บปวดน้อยลงในบางครั้ง

ถือเป็นเรื่องน่าทึ่งที่สมองของเรามีความซับซ้อนและเตรียมพร้อมสำหรับการใช้ชีวิตร่วมกับผู้อื่นไว้เป็นอย่างดี ไม่ว่าจะเป็นการสร้างความสัมพันธ์ผ่านเสียงหัวเราะหรือการใช้การยิ้มเจื่อนๆ เพื่อประคับประคองสถานการณ์ทางสังคม แล้วคุณล่ะ วันนี้เผลอหัวเราะแบบหลุดขำออกมาบ้างหรือยัง?

ที่มา – Your Brain Has Separate Circuits for Belly Laughs and Polite Chuckles