เรือติดค้างในช่องแคบฮอร์มุซเสี่ยงพาชนิดพันธุ์ต่างถิ่นแพร่กระจาย
เพื่อนๆ ทราบไหมครับว่าสถานการณ์ความไม่สงบในช่องแคบฮอร์มุซไม่ได้ส่งผลกระทบแค่เรื่องราคาน้ำมันหรือเศรษฐกิจโลกเท่านั้น แต่การที่มีเรือกว่า 1,500 ลำต้องจอดนิ่งสนิทเป็นเวลานานนับตั้งแต่ปลายเดือนกุมภาพันธ์ กำลังกลายเป็นระเบิดเวลาทางระบบนิเวศครั้งใหญ่ที่นักวิจัยทั่วโลกกำลังกังวลใจ เพราะเรือติดค้างในช่องแคบฮอร์มุซเสี่ยงพาชนิดพันธุ์ต่างถิ่นแพร่กระจายไปทั่วสมุทร
เรือติดค้างในช่องแคบฮอร์มุซเสี่ยงพาชนิดพันธุ์ต่างถิ่นแพร่กระจาย
ตามปกติแล้ว เรือสินค้ามักจะใช้เวลาจอดพักในท่าเรือเพียงไม่กี่วัน ซึ่งแทบไม่ส่งผลกระทบต่อสิ่งมีชีวิตใต้ท้องเรือ แต่การติดค้างในช่องแคบฮอร์มุซนานกว่าปกติถึง 40 เท่า ทำให้เกิดปรากฏการณ์ที่เรียกว่า "Biofouling" หรือการสะสมของสิ่งมีชีวิตอย่าง หอยแมลงภู่ เพรียง และสาหร่ายจำนวนมหาศาลบนตัวเรือ เมื่อเรือเหล่านี้กลับมาเดินเครื่องออกเดินทางอีกครั้ง พวกมันก็จะกลายเป็นพาหนะชั้นดีที่นำเอาสิ่งมีชีวิตเหล่านี้ไปทิ้งไว้ในท่าเรือต่างๆ ทั่วโลก
ผลกระทบเมื่อเรือติดค้างในช่องแคบฮอร์มุซเสี่ยงพาชนิดพันธุ์ต่างถิ่นแพร่กระจาย
นักวิทยาศาสตร์จาก Woods Hole Oceanographic Institution ออกมาเตือนว่านี่คือเหตุการณ์ "Invasive Superspreader Event" ครั้งใหญ่ เพราะเมื่อสิ่งมีชีวิตกลุ่มนี้หลุดรอดเข้าไปในระบบนิเวศใหม่ที่ไม่มีผู้ล่าตามธรรมชาติ มันอาจสร้างหายนะให้กับสายพันธุ์ท้องถิ่นและเศรษฐกิจทางทะเลอย่างประเมินค่าไม่ได้ โดยมีปัจจัยสำคัญดังนี้:
- การสะสมตัว: ระยะเวลาที่จอดแช่นานทำให้ตัวเรือกลายเป็นแนวปะการังเคลื่อนที่
- การไหลเวียนของโลจิสติกส์: เส้นทางเรือขนส่งสินค้าทั่วโลกเชื่อมโยงกันหมด ทำให้เชื้อโรคหรือสิ่งมีชีวิตต่างถิ่นแพร่กระจายได้อย่างรวดเร็ว
- ความเสียหายยากกู้คืน: เมื่อสายพันธุ์ต่างถิ่นตั้งตัวได้แล้ว การกำจัดให้หมดไปแทบจะเป็นเรื่องที่เป็นไปไม่ได้
หากเรามองย้อนกลับไปที่กรณีคลองสุเอซ เราจะเห็นบทเรียนชัดเจนว่าการเปลี่ยนแปลงเส้นทางเดินเรือสามารถนำสายพันธุ์ต่างถิ่นจากทะเลแดงรุกรานทะเลเมดิเตอร์เรเนียนได้มากกว่า 700 ชนิด ซึ่งเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในขณะนี้ถือว่ารุนแรงและมีสเกลที่ใหญ่กว่ามาก
ในฐานะที่เราเป็นส่วนหนึ่งของโลกใบนี้ การติดตามสถานการณ์นี้ถือเป็นเรื่องสำคัญ ไม่ใช่แค่เรื่องของ shipping แต่เป็นเรื่องของความยั่งยืนทางชีวภาพ เราหวังว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะเร่งหามาตรการจัดการกับ Biofouling และมีมาตรการตอบสนองที่รวดเร็วเพื่อป้องกันไม่ให้วิกฤตเศรษฐกิจกลายเป็นวิกฤตธรรมชาติที่ไม่มีวันย้อนกลับครับ
ที่มา – Ships Stuck in the Strait of Hormuz Could Cause an ‘Invasive Superspreader Event’