ผู้เชี่ยวชาญหนุนตรวจมะเร็งต่อมลูกหมาก

ผู้ชายวัยกลางคนอาจต้องหันมาใส่ใจสุขภาพต่อมลูกหมากมากขึ้น หลังสมาคมมะเร็งอเมริกัน หรือ ACS ปรับคำแนะนำเรื่องการคัดกรองโรค โดยระบุว่า ผู้เชี่ยวชาญหนุนตรวจมะเร็งต่อมลูกหมาก เพราะหลักฐานทางการแพทย์ในช่วงหลายปีที่ผ่านมาแสดงให้เห็นว่า การตรวจสามารถช่วยลดความเสี่ยงจากมะเร็งระยะลุกลามและลดการเสียชีวิตได้

การตรวจหลักที่ใช้กันคือการตรวจเลือดหาแอนติเจนจำเพาะต่อมลูกหมาก หรือ PSA ซึ่งเป็นสารที่ต่อมลูกหมากผลิตขึ้น หากพบระดับ PSA สูงกว่าปกติ อาจเป็นสัญญาณของมะเร็งต่อมลูกหมาก แต่ไม่ได้หมายความว่าผู้ตรวจจะเป็นมะเร็งเสมอไป เพราะภาวะต่อมลูกหมากโต การอักเสบ หรือปัจจัยสุขภาพอื่นก็ทำให้ค่า PSA สูงขึ้นได้เช่นกัน

ผู้เชี่ยวชาญหนุนตรวจมะเร็งต่อมลูกหมาก

แนวทางใหม่แนะนำให้ผู้ชายที่มีความเสี่ยงทั่วไป เริ่มพูดคุยกับแพทย์เรื่องการตรวจ PSA เมื่ออายุประมาณ 50 ปี และตรวจซ้ำทุกสองปีจนถึงอายุ 70 ปี อย่างไรก็ตาม การตัดสินใจควรพิจารณาร่วมกับแพทย์ โดยดูจากสุขภาพโดยรวม อายุขัยโดยประมาณ ประวัติครอบครัว และความต้องการของแต่ละคน

ผู้เชี่ยวชาญหนุนตรวจมะเร็งต่อมลูกหมากในกลุ่มเสี่ยง

ผู้ชายบางกลุ่มมีโอกาสเป็นมะเร็งต่อมลูกหมากสูงกว่าคนทั่วไป จึงควรเริ่มตรวจเร็วขึ้นและติดตามอย่างใกล้ชิดกว่าเดิม โดยเฉพาะผู้ชายผิวดำ และผู้ที่มีสมาชิกครอบครัวสายตรงเคยเป็นมะเร็งต่อมลูกหมาก เช่น พ่อ พี่ชาย หรือลูกชาย

• ผู้ชายผิวดำควรพิจารณาตรวจทุกปีตั้งแต่อายุ 45 ถึง 70 ปี
• ผู้ที่มีญาติสายตรงอย่างน้อยสองคนเป็นมะเร็งต่อมลูกหมาก หรือมีญาติที่ได้รับการวินิจฉัยก่อนอายุ 65 ปี ควรเริ่มตรวจทุกปีเมื่ออายุ 45 ปี
• ผู้ที่มีญาติสายตรงหนึ่งคนได้รับการวินิจฉัยเมื่ออายุ 65 ปีขึ้นไป อาจตรวจทุกสองปีตั้งแต่อายุ 45 ปี

ประวัติครอบครัวเป็นข้อมูลสำคัญที่ไม่ควรมองข้าม หากไม่แน่ใจว่าญาติคนใดเคยป่วย หรือไม่ทราบอายุที่ได้รับการวินิจฉัย ควรสอบถามคนในครอบครัวและแจ้งข้อมูลแก่แพทย์อย่างละเอียด เพื่อช่วยประเมินความเสี่ยงได้แม่นยำขึ้น

ทำไมการตรวจ PSA จึงได้รับการสนับสนุนมากขึ้น

ในอดีต การตรวจ PSA เคยเป็นประเด็นถกเถียง เนื่องจากผลตรวจที่สูงอาจนำไปสู่การตรวจเพิ่มเติมหรือการรักษาที่ไม่จำเป็น มะเร็งต่อมลูกหมากบางชนิดเติบโตช้าและอาจไม่ส่งผลต่อสุขภาพในช่วงชีวิตของผู้ป่วย แต่ปัจจุบันมีวิธีตรวจเสริมที่ช่วยแยกมะเร็งชนิดรุนแรงออกจากชนิดที่เติบโตช้าได้ดีขึ้น

เมื่อพบค่า PSA สูง แพทย์อาจแนะนำให้ตรวจซ้ำ ตรวจทางพันธุกรรม ตรวจภาพวินิจฉัย หรือทำการตรวจเพิ่มเติมตามความเหมาะสม ผู้ป่วยบางรายอาจไม่จำเป็นต้องผ่าตัดหรือฉายรังสีทันที แต่ใช้แนวทางเฝ้าระวังเชิงรุก ซึ่งหมายถึงการติดตามค่า PSA และตรวจสุขภาพเป็นระยะ หากพบว่ามะเร็งเริ่มเติบโตเร็ว จึงค่อยพิจารณาการรักษา

แนวทางนี้ช่วยลดโอกาสเกิดผลข้างเคียงจากการรักษา เช่น ปัญหาการควบคุมปัสสาวะหรือสมรรถภาพทางเพศ ขณะเดียวกันก็ยังเปิดโอกาสให้ตรวจพบมะเร็งชนิดรุนแรงได้เร็วพอที่จะรักษาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ผู้ชายสูงวัยควรตรวจต่อหรือไม่

สำหรับผู้ชายอายุ 70 ถึง 74 ปี ควรพูดคุยกับแพทย์อย่างรอบคอบก่อนตัดสินใจตรวจต่อ เนื่องจากมะเร็งต่อมลูกหมากมักเติบโตช้า และผู้ชายจำนวนมากอาจเสียชีวิตจากสาเหตุอื่นก่อนที่โรคจะกลายเป็นปัญหาร้ายแรง ส่วนผู้ชายอายุ 75 ปีขึ้นไป โดยทั่วไปไม่แนะนำให้ตรวจคัดกรองเป็นประจำ

อย่างไรก็ตาม ผู้สูงวัยที่มีสุขภาพแข็งแรงมากและคาดว่าจะมีอายุยืนยาว อาจยังพิจารณาตรวจได้ภายใต้คำแนะนำของแพทย์ ในทางกลับกัน ผู้ที่มีโรคประจำตัวหลายอย่างหรือมีแนวโน้มว่าจะมีอายุขัยไม่ถึง 10 ปี มักไม่ควรตรวจ PSA เพราะประโยชน์ที่ได้รับอาจไม่มากพอเมื่อเทียบกับความกังวลและการตรวจต่อเนื่อง

สิ่งสำคัญคือการตรวจ PSA ไม่ใช่การวินิจฉัยโรคแบบยืนยันผล และไม่ควรตัดสินใจจากตัวเลขเพียงอย่างเดียว หากผลตรวจผิดปกติ ควรสอบถามแพทย์ว่าควรตรวจซ้ำหรือใช้วิธีใดเพิ่มเติม รวมถึงถามถึงประโยชน์ ความเสี่ยง และผลข้างเคียงของแต่ละทางเลือก

สรุปแล้ว ผู้เชี่ยวชาญหนุนตรวจมะเร็งต่อมลูกหมาก โดยเฉพาะในผู้ชายวัย 50 และ 60 ปี แต่ช่วงเวลาที่เหมาะสมอาจแตกต่างกันตามความเสี่ยงส่วนบุคคล หากคุณอยู่ในวัยที่ควรเริ่มคัดกรอง ลองนัดพูดคุยกับแพทย์และเตรียมประวัติสุขภาพครอบครัวไปด้วย การรู้ความเสี่ยงเร็วและติดตามอย่างเหมาะสมอาจช่วยปกป้องสุขภาพในระยะยาวได้

ที่มา – Cancer Experts Now Back Prostate Cancer Tests—and Say Most Men in Their 50s and 60s Need Them