นักวิทยาศาสตร์ชี้วิธีระบุตำแหน่งที่จะเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่
เชื่อว่าหลายคนคงเคยได้ยินว่าแผ่นดินไหวนั้นเป็นภัยธรรมชาติที่คาดเดาได้ยากที่สุด แต่ล่าสุดมีข่าวดีจากวงการธรณีวิทยา เมื่อนักวิทยาศาสตร์ชี้วิธีระบุตำแหน่งที่จะเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ได้แม่นยำขึ้น โดยใช้เทคโนโลยี GPS ขั้นสูงในการตรวจวัดการเคลื่อนตัวของเปลือกโลก
นักวิทยาศาสตร์ชี้วิธีระบุตำแหน่งที่จะเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่
ทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย ริเวอร์ไซด์ (UCR) ได้พัฒนาอัลกอริทึมใหม่ที่สามารถวิเคราะห์การสะสมของพลังงานใต้ดิน โดยสังเกตจากความเครียด (Strain) บนรอยเลื่อน แทนที่จะเฝ้ารอการสั่นสะเทือนแบบเดิม วิธีการนี้ช่วยให้เราเห็นภาพรวมว่าจุดไหนบนโลกที่กำลังเก็บกักพลังงานมหาศาลรอวันปลดปล่อย
หลักการทำงานของวิธีระบุตำแหน่งแผ่นดินไหว
การทำงานของวิธีนี้มุ่งเน้นไปที่ “เขตมุดตัวของเปลือกโลก” (Subduction Zones) ซึ่งเป็นบริเวณที่แผ่นเปลือกโลกแผ่นหนึ่งมุดลงใต้แผ่นหนึ่ง ทำให้เกิดแรงเสียดทานและสะสมความเครียด นักวิจัยใช้ข้อมูล GPS เพื่อระบุตำแหน่งที่เรียกว่า Asperities หรือจุดที่แผ่นเปลือกโลกติดขัดและสะสมพลังงานรอเวลาแตกตัว โดยวิธีนี้ประสบความสำเร็จในการระบุจุดเสี่ยงที่เกิดแผ่นดินไหวขนาด 8.8 บริเวณคาบสมุทรคัมชัตกาของรัสเซียเมื่อปี 2025 มาแล้ว
แม้ว่าเทคโนโลยีนี้จะยังไม่สามารถระบุ “วันและเวลา” ได้อย่างแม่นยำ แต่ความสำเร็จของนักวิทยาศาสตร์ชี้วิธีระบุตำแหน่งที่จะเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ครั้งนี้ถือเป็นก้าวสำคัญที่ช่วยให้การวางแผนรับมือภัยพิบัติในพื้นที่เสี่ยงภัยทำได้ดีขึ้น โดยทีมวิจัยกำลังขยายผลการศึกษาไปยังเขตมุดตัวอื่นๆ ทั่วโลก เช่น ญี่ปุ่น เม็กซิโก และนิวซีแลนด์
สิ่งที่ควรรู้เกี่ยวกับการเตรียมพร้อมรับมือแผ่นดินไหว:
- ติดตามข้อมูลข่าวสารจากหน่วยงานเฝ้าระวังแผ่นดินไหวในพื้นที่ของคุณอย่างสม่ำเสมอ
- จัดเตรียมกระเป๋าฉุกเฉินที่มีอาหาร น้ำดื่ม ยา และอุปกรณ์จำเป็นสำหรับกรณีต้องอพยพ
- วางแผนการหนีภัยภายในบ้านและที่ทำงานให้ชัดเจน
- อย่าชะล่าใจแม้จะยังไม่มีการเตือนภัย เพราะแผ่นดินไหวขนาดใหญ่สามารถเกิดขึ้นได้ทุกเมื่อในพื้นที่รอยเลื่อน
ท้ายที่สุดแล้ว นักวิจัยได้ย้ำเตือนว่าการรู้วิธีระบุตำแหน่งเป็นเพียงส่วนหนึ่งของการป้องกันเท่านั้น ความปลอดภัยที่แท้จริงไม่ได้มาจากการพยากรณ์ที่แม่นยำเพียงอย่างเดียว แต่มาจากการเตรียมพร้อมของประชาชนทุกคนในพื้นที่เสี่ยงภัย เพราะเมื่อถึงเวลาเกิดเหตุ การมีสติและการเตรียมตัวมาเป็นอย่างดีคือสิ่งที่ช่วยรักษาชีวิตได้มากที่สุด
ที่มา – Scientists Say They Can Now Pinpoint Where Big Quakes Might Hit