ถึงเวลาศิลปินยึดคืนพื้นที่สร้างสรรค์จาก AI
ในโลกที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์กำลังก้าวล้ำไปอย่างรวดเร็ว ประเด็นเรื่องลิขสิทธิ์และรายได้ของศิลปินกลายเป็นหัวข้อร้อนแรง ล่าสุด David Solomon ซีอีโอของ Goldman Sachs ได้ออกมาแสดงความคิดเห็นในมุมที่ทำเอาหลายคนแปลกใจว่า ถึงเวลาศิลปินยึดคืนพื้นที่สร้างสรรค์จาก AI แล้วหรือยัง หลังจากที่ก่อนหน้านี้เขาเคยโชว์ผลงานเพลงที่ใช้ AI สร้างขึ้นจนกลายเป็นประเด็นวิจารณ์ในแวดวงการศึกษา
ถึงเวลาศิลปินยึดคืนพื้นที่สร้างสรรค์จาก AI อย่างจริงจัง
ในการสัมภาษณ์ผ่านพอดแคสต์ Bloomberg’s Odd Lots, Solomon ยอมรับว่าโมเดล AI ในปัจจุบันทำงานได้ด้วยการดูดกลืนผลงานของมนุษย์ไปจำนวนมหาศาลโดยไม่มีการจ่ายค่าตอบแทนอย่างเป็นธรรม นี่คือจุดเริ่มต้นสำคัญที่เขาตั้งคำถามว่าองค์กรเทคโนโลยีจะต้องหันมามองเรื่องการแบ่งผลประโยชน์ให้กับชุมชนศิลปินบ้างหรือไม่ อย่างไรก็ตาม แม้จะเป็นคำพูดที่ฟังดูดี แต่ในความเป็นจริงเรายังไม่เห็นแนวทางที่เป็นรูปธรรมจากฝั่งของผู้บริหารรายนี้ และดูเหมือนจะเป็นเพียงการพูดเพื่อให้ดูสวยหรูในขณะที่ธนาคารยังคงลงทุนในบริษัท AI อย่างหนักหน่วง
ทำไมเมื่อถึงเวลาศิลปินยึดคืนพื้นที่สร้างสรรค์จาก AI ถึงเป็นเรื่องยาก?
ปัญหาที่ศิลปินต้องเผชิญในปัจจุบันเปรียบเสมือนการสู้กับยักษ์ใหญ่ เนื่องจาก:
- อัลกอริทึมของ AI เป็นกล่องดำที่ยากจะพิสูจน์ว่าผลงานชิ้นไหนถูกนำไปเทรนบ้าง
- การเรียกร้องค่าชดเชยผ่านกระบวนการทางกฎหมายมีค่าใช้จ่ายสูงและล่าช้า
- บริษัท AI มุ่งเน้นการสร้างรายได้มากกว่าคำนึงถึงจริยธรรมของผู้สร้างต้นฉบับ
การที่ Solomon ออกมาพูดว่าเครื่องมือ AI จะสร้างได้เพียงงานระดับกลางๆ หากไม่มีศิลปินคอยกำกับดูแล คือความจริงที่ไม่อาจปฏิเสธได้ งานที่ขาดจิตวิญญาณและความคิดสร้างสรรค์จากมนุษย์มักจะขาดพลังและเอกลักษณ์ แต่ตราบใดที่ธนาคารยักษ์ใหญ่ยังคงผลักดันราคาหุ้นของบริษัท AI ด้วยการคาดการณ์รายได้ที่สูงลิ่ว ศิลปินก็ยังคงต้องรับบทผู้เสียสละในระบบนี้ต่อไป
ในท้ายที่สุด ผมเชื่อว่านี่คือสัญญาณเตือนให้เหล่าศิลปินต้องเริ่มหันกลับมาปกป้องทรัพย์สินทางปัญญาของตนอย่างจริงจัง โลกของเทคโนโลยีอาจจะหมุนไปข้างหน้า แต่ความหมายของการสร้างสรรค์ที่แท้จริงยังคงเป็นของมนุษย์ หากเราไม่เริ่มเรียกร้องความยุติธรรมเสียตั้งแต่วันนี้ เราอาจสูญเสียสิ่งที่เรียกว่าการสร้างสรรค์อันเป็นเอกลักษณ์ไปโดยไม่รู้ตัวครับ
ที่มา – Goldman Sachs CEO Says It’s Time for Artists to Seize the Means of Production