ตามล่าหาคำตอบ ทำไมรัฐบอกน้ำมันพอ แต่ปั๊มไม่มีให้เติม?
สวัสดีครับเพื่อนๆ ทุกคน! วันนี้เรามาตามล่าหาคำตอบ ทำไมรัฐบอกน้ำมันพอ แต่ปั๊มไม่มีให้เติม?กันแบบชิลๆ แต่ได้ข้อมูลลึกๆ นะครับ ปัญหานี้กำลังฮอตฮิต ทำให้หลายคนต้องวนรถหาปั๊มกันวุ่นวาย ทั้งที่รัฐบาลยืนยันว่าน้ำมันสำรองเพียบกว่า 100 วัน โรงกลั่นผลิตปกติ 175 ล้านลิตรต่อวัน แต่ทำไมปั๊มถึงขึ้นป้าย ‘หมด’ ล่ะ? ผมในฐานะคนติดตามข่าวเศรษฐกิจและเทคโนโลยีมานาน จะเล่าให้ฟังแบบเข้าใจง่าย เหมือนคุยกันในไลน์กลุ่มเลย
ตามล่าหาคำตอบ ทำไมรัฐบอกน้ำมันพอ แต่ปั๊มไม่มีให้เติม?
วันที่ 17 มี.ค. ที่ผ่านมา อธิบดีกรมธุรกิจพลังงาน สราวุธ แก้วตาทิพย์ ออกมาคอนเฟิร์มว่าน้ำมันไทยมีพอแน่นอน รวมสำรองตามกฎหมาย การค้า และขนส่งจากสหรัฐฯ แองโกลา ทีมตรวจสอบยังลงพื้นที่ 23 จังหวัด 53 คลัง สถานี 1,502 แห่ง พบปั๊มปิดแค่ 150 แห่งเพราะรอส่ง ส่วนใหญ่โอเคหมด แต่ทำไมเรายังเห็นภาพแถวยาวๆ? ตัวเลขดูดี แต่ปัญหาอยู่ที่ระบบกระจายต่างหากครับ
จากโรงกลั่นสู่ปั๊ม: เส้นทางที่ซับซ้อน
ระบบน้ำมันไทยเริ่มจากโรงกลั่น 6 แห่ง ผลิตเบนซิน 32-33 ล้านลิตร ดีเซล 75-80 ล้านลิตรต่อวัน จากนั้นแบ่ง 2 เส้นทางหลัก:
- เส้นทาง 1: ส่งปั๊มแบรนด์ใหญ่ รัฐอุดหนุนกองทุนน้ำมัน ตรึงราคาให้ถูก
- เส้นทาง 2: ส่ง ‘จ็อบเบอร์’ พ่อค้าคนกลาง ขายต่อปั๊มอิสระ โรงงาน รถบรรทุก ราคาตลาดล้วนๆ ไม่มีอุดหนุน
สองราคานี้คือจุดเริ่มต้นปัญหาเลยครับ น้ำมันจ็อบเบอร์ถูกกว่า 2-3 บาท/ลิตร แต่ช่วงวิกฤต โรงกลั่นขายแพงถึง 38-50 บาท/ลิตร!
ทฤษฎีโรงกลั่นกักตุน: จริงหรือ?
อรรถวิชช์ สุวรรณภักดี รองหัวหน้าพรรครวมไทยสร้างชาติ ชี้ว่าปัญหาอยู่ที่โรงกลั่นไม่ปล่อยน้ำมัน จ็อบเบอร์ซื้อไม่ได้ ล็อตใหญ่ถูกจำกัด โรงกลั่นอาจกักรอราคาขึ้น เหมือนเทรดหุ้นเลย! ภาคอุตสาหกรรมเลยหันมาแย่งเติมปั๊มราคาถูก (30 บาท/ลิตร) แทนจ็อบเบอร์ (40+ บาท) ความต้องการพุ่ง 3 เท่า ดึงน้ำมันประชาชนหายวับ!
เสียงจากปั๊มแบรนด์ใหญ่ (OR)
ผู้บริหาร OR บอกว่าไม่ใช่กักตุน แต่คอขวดขนส่ง โรงกลั่นส่งคลังใช้เวลา 7 วัน รถขนส่งเดิมแต่需求พุ่ง รถบรรทุกอุตสาหกรรมแย่งเติม บางดีลเลอร์แอบขายโควตาให้โรงงาน กำไรลิตรละ 10 บาท! OR เลยเปลี่ยนระบบสั่ง manual ตามยอดขายเก่า ปั๊มต้องเหลือก้นถัง 10-15% ป้องกันไฟไหม้ และกัน 100-200 ลิตรให้รถฉุกเฉิน รถพยาบาลเติมได้ก่อนนะครับ
มุมปั๊มอิสระ: คิวน้ำมันยาวเหยียด
เจ้าของปั๊มชลบุรีเล่าว่าปกติเลือกจ็อบเบอร์ราคาดี แต่ตอนนี้ราคาผันผวน 34-40 บาท/ลิตร คิวรับที่คลังรอ 2-3 วัน ลูกค้าเกษตรกรตื่นตระหนก ซื้อถังใหญ่พันลิตร/ครั้ง จากขายวันละ 5,000 เหลือครึ่งวันหมด! ไม่มีกักตุน แต่ระบบกระจายล้มเหลว
สรุปคือตามล่าหาคำตอบ ทำไมรัฐบอกน้ำมันพอ แต่ปั๊มไม่มีให้เติม?เพราะรอยร้าวระบบ: ราคาคู่ขนาน, การแย่งซื้อ, ขนส่งล่าช้า, ตื่นตระหนกประชาชน แม้คลังเพียบแต่ไม่ถึงปั๊ม ในมุมผม เหมือนแอปเดลิเวอรีช่วงพีค สต็อกมีแต่คนส่งไม่พอ! แนวโน้มคือรัฐต้องปฏิรูปโครงสร้างตลาดน้ำมัน ใช้เทคโนโลยี track สต็อกเรียลไทม์ ลดจ็อบเบอร์เก็งกำไร เพื่อนๆ ลองเช็กสต็อกปั๊มแอป PTT OR ก่อนออกเดินทางนะครับ อย่าตื่นตระหนก ซื้อพอใช้!
ที่มา – ตามล่าหาคำตอบ ทำไมรัฐบอกน้ำมันพอ แต่ปั๊มไม่มีให้เติม?