ยาไล่ยุงที่ใช้กันทั่วไปอาจกำลังฝึกให้ยุงเข้าหาคุณ
เชื่อไหมครับว่าผลิตภัณฑ์ที่เราใช้กันเป็นประจำเพื่อป้องกันยุงกัด อาจจะมีกลไกซ่อนอยู่ที่น่าตกใจ งานวิจัยล่าสุดพบว่า ยาไล่ยุงที่ใช้กันทั่วไปอาจกำลังฝึกให้ยุงเข้าหาคุณ ได้โดยไม่รู้ตัว แม้ DEET จะเป็นสารมาตรฐานทองคำในการไล่ยุง แต่การใช้อย่างไม่ถูกวิธีอาจทำให้พฤติกรรมของยุงเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง
ยาไล่ยุงที่ใช้กันทั่วไปอาจกำลังฝึกให้ยุงเข้าหาคุณ
นักวิทยาศาสตร์จากสหรัฐอเมริกาและฝรั่งเศสได้ทดลองกับยุงลาย (Aedes aegypti) ซึ่งเป็นพาหะนำโรคไข้เลือดออกและไข้เหลือง โดยพบว่าพวกมันสามารถเรียนรู้ที่จะเมินเฉยต่อกลิ่นสารเคมี DEET ได้ หากพวกมันได้รับประสบการณ์บางอย่างที่เชื่อมโยงสารเคมีชนิดนี้เข้ากับแหล่งอาหาร นี่คือสิ่งที่สรุปไว้ในหัวข้อ ยาไล่ยุงที่ใช้กันทั่วไปอาจกำลังฝึกให้ยุงเข้าหาคุณ และมันเป็นคำเตือนสำคัญสำหรับทุกคนครับ
ทำไมการใช้ DEET ให้ถูกต้องจึงสำคัญที่สุด
นักวิจัยจาก Virginia Tech อธิบายว่า หากเราทา DEET ในปริมาณที่น้อยเกินไป หรือทิ้งไว้จนสารระเหยไปมากแล้ว จนยุงยังสามารถกัดเราได้ ยุงเหล่านั้นจะเกิดการเรียนรู้แบบ Pavlovian ว่า “กลิ่นนี้ = แหล่งอาหาร” ทำให้ในอนาคตมันจะไม่กลัวกลิ่น DEET อีกต่อไป โดยปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพมีดังนี้:
- ความเข้มข้นของสาร DEET ที่เหมาะสม
- ความถี่ในการฉีดพ่นหรือทาบนผิวหนัง
- การปฏิบัติตามคำแนะนำของผลิตภัณฑ์อย่างเคร่งครัด
อย่างไรก็ตาม ไม่ต้องตื่นตระหนกจนเลิกใช้ไปนะครับ เพราะ DEET ยังคงเป็นสารที่มีประสิทธิภาพสูงที่สุดในการป้องกันแมลง เพียงแค่เราต้องหมั่นทาซ้ำตามระยะเวลาที่ขวดระบุไว้ การปล่อยให้สารเจือจางจนยุ่งเข้าใกล้หรือกัดได้นั่นแหละครับที่คือจุดเสี่ยงสำคัญ
ในอนาคต นักวิทยาศาสตร์หวังว่าจะใช้ความเข้าใจนี้ไปพัฒนาสารไล่ยุงสูตรใหม่ๆ ที่ไม่เพียงแต่ไล่ยุงได้ แต่ยังไม่ทำให้ยุงเกิดการเรียนรู้จนปรับตัวได้อีกด้วย การศึกษาพฤติกรรมของยุงเป็นกุญแจสำคัญที่จะช่วยให้เราชนะเกมสัญชาตญาณสัตว์ร้ายเหล่านี้ได้ในระยะยาว
สรุปแล้ว การป้องกันยุงที่ดีที่สุดไม่ได้อยู่ที่การเลือกผลิตภัณฑ์ราคาแพงเสมอไป แต่คือการ ‘วินัย’ ในการใช้งานต่างหากครับ อย่าลืมอ่านฉลากทุกครั้งก่อนใช้ เพื่อให้มั่นใจว่าคุณกำลังสร้างเกราะกำบังที่แข็งแกร่งที่สุดให้กับตัวเองและครอบครัว
ที่มา – A Widely Used Mosquito Repellent Might Be Training Them to Seek Your Blood
