ยาปฏิชีวนะใหม่จากดิน จู่โจมแบคทีเรียด้วยวิธีไม่เคยเห็นมาก่อน
ในโลกของการแพทย์ การต่อสู้กับเชื้อดื้อยาเป็นเรื่องที่น่าหนักใจมานานหลายทศวรรษครับ นักวิจัยหลายคนเคยกังวลว่าเราคงขุดค้นยาปฏิชีวนะใหม่ๆ จากธรรมชาติได้ไม่มากแล้ว แต่ล่าสุดนักวิทยาศาสตร์เพิ่งจะค้นพบข่าวดีที่รอคอยมานาน เพราะยาปฏิชีวนะใหม่จากดิน จู่โจมแบคทีเรียด้วยวิธีไม่เคยเห็นมาก่อน ซึ่งสิ่งนี้อาจเป็นกุญแจสำคัญในการรับมือกับซูเปอร์บั๊กในอนาคต
เผยความลับ: ยาปฏิชีวนะใหม่จากดิน จู่โจมแบคทีเรียด้วยวิธีไม่เคยเห็นมาก่อน
ทีมนักวิจัยนานาชาติจากสหรัฐฯ เยอรมนี และแคนาดา ได้ค้นพบสารประกอบที่เรียกว่า ‘มานิโคไมซิน’ (manikomycin) ซึ่งผลิตโดยแบคทีเรียในดินชนิดเดียวกับที่เคยทำให้เราค้นพบยาปฏิชีวนะ oxytetracycline ในช่วงปี 1950 การค้นพบครั้งนี้ไม่เพียงแต่เป็นเรื่องของความบังเอิญ แต่มันคือการพิสูจน์ว่าธรรมชาติยังมีไม้เด็ดซ่อนอยู่อีกมากมาย
ทำไมมานิโคไมซินถึงน่าสนใจ?
จุดที่ทำให้นักวิจัยถึงกับต้องตื่นเต้นคือกลไกการทำงานของมันครับ ยาปฏิชีวนะตัวนี้ไม่ได้ทำงานแบบทั่วไป แต่มันมุ่งเป้าไปที่ ‘ไรโบโซม’ (ribosome) ของแบคทีเรีย ซึ่งขัดขวางไม่ให้แบคทีเรียสร้างโปรตีนและกำจัดโมเลกุลที่จำเป็นออกไปได้ โดย Dmitrii Travin หนึ่งในผู้วิจัยจากมหาวิทยาลัยอิลลินอยส์ ชิคาโก กล่าวว่า นี่คือการจู่โจมไปยังส่วนของไรโบโซมที่ไม่เคยมีโมเลกุลตัวไหนทำได้มาก่อน
ผลการทดสอบเบื้องต้นพบว่า:
- มันมีประสิทธิภาพสูงในการปราบแบคทีเรียกลุ่ม E. coli
- จัดการกับเชื้อดื้อยาอย่าง Klebsiella pneumoniae ได้อย่างน่าประทับใจ
- อัตราการเกิดเชื้อดื้อยาต่อมานิโคไมซินนั้นต่ำมากเมื่อเทียบกับยาในปัจจุบัน
ความท้าทายที่ยังรออยู่ข้างหน้า
แม้ว่าการค้นพบว่ายาปฏิชีวนะใหม่จากดิน จู่โจมแบคทีเรียด้วยวิธีไม่เคยเห็นมาก่อนจะเป็นเรื่องที่น่าตื่นเต้น แต่ผู้เชี่ยวชาญอย่าง Derek Lowe ก็เตือนว่าเรายังไม่ควรด่วนสรุปว่านี่คือยามหัศจรรย์ เพราะยังมีอุปสรรคสำคัญรออยู่ เช่น ตัวยาถูกเผาผลาญในร่างกายมนุษย์เร็วเกินไป ทำให้มันคงอยู่ในกระแสเลือดได้ไม่นานพอที่จะกำจัดเชื้อได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด
อย่างไรก็ตาม นี่ถือเป็นก้าวสำคัญที่เตือนให้เรารู้ว่า การค้นคว้าจากสิ่งเล็กๆ ใต้ดินยังมีศักยภาพมหาศาลในการเปลี่ยนโฉมหน้าวงการแพทย์ เราคงต้องลองติดตามกันต่อไปว่า นักวิจัยจะสามารถพัฒนาสารประกอบนี้ให้กลายเป็นยารักษาโรคที่ใช้งานได้จริงในอนาคตได้อย่างไรบ้าง
ที่มา – New Antibiotic Found in Dirt Targets Bacteria in a Way ‘Never Been Seen Before’