ยานโวเอเจอร์ 1 ใกล้ห่างโลกหนึ่งวันแสง ทำ NASA ผวา
ยานโวเอเจอร์ 1 ใกล้ห่างโลกหนึ่งวันแสง ทำ NASA ผวา คืออีกหนึ่งเหตุการณ์สำคัญของภารกิจสำรวจอวกาศที่ยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์มนุษย์ ยานสำรวจลำนี้กำลังเดินทางอยู่ในห้วงอวกาศระหว่างดาว และใกล้จะอยู่ห่างจากโลกเป็นระยะทางที่แสงต้องใช้เวลาเดินทางนานถึงหนึ่งวัน แม้ตัวเลขดังกล่าวจะเป็นเพียงหมุดหมายทางระยะทาง แต่ก็สะท้อนให้เห็นอย่างชัดเจนว่า มนุษย์สามารถส่งเครื่องจักรขนาดเล็กออกไปไกลจากบ้านเกิดได้มากเพียงใด
อย่างไรก็ตาม ก่อนถึงหมุดหมายดังกล่าว NASA ต้องเผชิญกับช่วงเวลาที่น่ากังวล เมื่อสัญญาณวิทยุจากยานโวเอเจอร์ 1 หายไปชั่วคราวระหว่างการติดต่อตามกำหนด ทีมวิศวกรไม่สามารถตรวจจับสัญญาณของยานได้ในการพยายามสื่อสารสองครั้ง ซึ่งห่างกัน 24 ชั่วโมง เหตุการณ์นี้ทำให้ผู้ดูแลภารกิจต้องเร่งตรวจสอบระบบของยานที่ถูกส่งขึ้นสู่อวกาศมาตั้งแต่ปี 1977
ยานโวเอเจอร์ 1 ใกล้ห่างโลกหนึ่งวันแสง ทำ NASA ผวา
NASA กลับมาติดต่อกับยานโวเอเจอร์ 1 ได้อีกครั้งในวันที่ 20 ตุลาคม หลังจากไม่พบสัญญาณในการติดต่อวันที่ 18 และ 19 ตุลาคม แม้การสื่อสารจะกลับมาเป็นปกติ แต่ทีมงานยังคงวิเคราะห์สาเหตุที่แท้จริงของการขาดหายของสัญญาณ เพราะยานมีอายุการใช้งานมากกว่าสี่ทศวรรษ และทุกระบบล้วนเสื่อมสภาพตามเวลา
การตรวจสอบพบว่า ชุดเครื่องขับดันกลุ่มหนึ่งของยานหยุดทำงานในช่วงเดียวกับที่การสื่อสารขาดหาย ระบบคอมพิวเตอร์บนยานจึงสั่งเปิดใช้งานเครื่องขับดันสำรองโดยอัตโนมัติ การตอบสนองนี้เป็นขั้นตอนด้านความปลอดภัยที่ถูกออกแบบไว้ เพื่อให้ยานอยู่ในสถานะมั่นคงและหยุดการทำงานบางส่วนชั่วคราว จากนั้นจึงเปิดโอกาสให้วิศวกรบนโลกมีเวลาประเมินปัญหาและวางแผนแก้ไข
เหตุใดการสื่อสารกับยานจึงยากขึ้นเรื่อย ๆ
NASA ใช้เครือข่าย Deep Space Network หรือ DSN ในการรับส่งข้อมูลกับยานอวกาศ เครือข่ายนี้ประกอบด้วยเสาอากาศวิทยุขนาดใหญ่ที่กระจายอยู่ในหลายพื้นที่ทั่วโลก เพื่อให้โลกสามารถติดต่อกับยานที่อยู่ห่างไกลได้ตลอดเวลา อย่างไรก็ตาม ยิ่งยานโวเอเจอร์ 1 เดินทางออกไปไกล สัญญาณก็ยิ่งอ่อนลง และต้องใช้เวลานานขึ้นกว่าจะเดินทางระหว่างโลกกับยาน
เมื่อยานเดินทางถึงระยะหนึ่งวันแสง ข้อความจากโลกจะต้องใช้เวลา 24 ชั่วโมงกว่าจะไปถึงยาน และข้อมูลตอบกลับก็ต้องใช้เวลาอีก 24 ชั่วโมง ดังนั้น การส่งคำสั่งหนึ่งครั้งและรอผลตอบกลับจึงอาจใช้เวลารวมสองวันเต็ม ความล่าช้านี้ทำให้ทีมงานไม่สามารถควบคุมยานแบบทันทีทันใดได้อีกต่อไป ทุกคำสั่งต้องผ่านการตรวจสอบอย่างละเอียดและเผื่อทางเลือกสำหรับความผิดพลาดที่อาจเกิดขึ้น
ระยะทางของยานโวเอเจอร์ 1 อยู่ที่ประมาณ 16,090 ล้านไมล์ หรือราว 25,890 ล้านกิโลเมตรจากโลก เมื่อถึงหมุดหมายหนึ่งวันแสง ยานจะไม่ได้พบการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพอย่างฉับพลันในสภาพแวดล้อมรอบตัว แต่เหตุการณ์นี้มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ เพราะแสดงให้เห็นถึงความต่อเนื่องของการเดินทางและความอดทนของเทคโนโลยีที่มนุษย์สร้างขึ้น
การประหยัดพลังงานเพื่อยืดอายุภารกิจ
ภารกิจของยานโวเอเจอร์ 1 เริ่มต้นในปี 1977 พร้อมเครื่องมือวิทยาศาสตร์จำนวน 10 ชิ้น ปัจจุบัน NASA ต้องปิดเครื่องมือบางส่วนเพื่อรักษาพลังงานให้เพียงพอต่อการทำงานของระบบสำคัญ ยานใช้ความร้อนจากการสลายตัวของพลูโตเนียมเพื่อผลิตกระแสไฟฟ้า แต่กำลังไฟฟ้าจะลดลงประมาณ 4 วัตต์ต่อปีตามธรรมชาติ
ทีมงานเพิ่งดำเนินการประหยัดพลังงานครั้งใหญ่ที่เรียกว่า “บิ๊กแบง” โดยปิดอุปกรณ์บางชนิดและเปลี่ยนไปใช้ทางเลือกที่กินไฟน้อยกว่า การปรับระบบครั้งนี้อาจช่วยให้ยานทำงานต่อไปได้นานกว่าที่คาดไว้เดิม หากไม่ได้ดำเนินการดังกล่าว NASA อาจต้องปิดเครื่องมือวิทยาศาสตร์เพิ่มเติมภายในช่วงฤดูร้อนปี 2027
- ยานโวเอเจอร์ 1 ถูกปล่อยขึ้นสู่อวกาศในปี 1977
- ยานเดินทางออกไปไกลจากโลกประมาณ 25,890 ล้านกิโลเมตร
- สัญญาณวิทยุใช้เวลานานขึ้นเรื่อย ๆ ในการเดินทางระหว่างโลกกับยาน
- ระบบสำรองช่วยให้ยานกลับเข้าสู่สถานะปลอดภัยเมื่อพบความผิดปกติ
- NASA ปิดอุปกรณ์บางส่วนเพื่อรักษาพลังงานและยืดอายุภารกิจ
สิ่งที่ทำให้ภารกิจนี้น่าทึ่งไม่ใช่เพียงระยะทางที่ยานเดินทางได้ แต่ยังรวมถึงข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ที่ส่งกลับมายังโลก ยานโวเอเจอร์ 1 กำลังสำรวจบริเวณนอกเฮลิโอสเฟียร์ หรือฟองอากาศขนาดใหญ่ที่เกิดจากอนุภาคและสนามแม่เหล็กของดวงอาทิตย์ ข้อมูลจากพื้นที่ดังกล่าวช่วยให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจขอบเขตอิทธิพลของดวงอาทิตย์ และสภาพแวดล้อมระหว่างดาวได้ดีขึ้น
แม้ยานจะมีอายุเก่าและต้องเผชิญปัญหาทางเทคนิคเป็นระยะ แต่ทีม NASA ยังไม่พร้อมปล่อยให้ภารกิจจบลงง่าย ๆ วิศวกรต้องใช้ความรู้ด้านระบบคอมพิวเตอร์ยุคเก่า การจัดการพลังงาน และการสื่อสารระยะไกลเพื่อรักษายานให้ทำงานต่อไป ทุกการตัดสินใจจึงเป็นการประนีประนอมระหว่างการเก็บข้อมูลทางวิทยาศาสตร์กับการรักษาชิ้นส่วนสำคัญของยาน
ยานโวเอเจอร์ 1 ใกล้ห่างโลกหนึ่งวันแสง ทำ NASA ผวา แต่เหตุการณ์นี้ก็ย้ำเตือนว่า ภารกิจอวกาศที่ยิ่งใหญ่ไม่ได้ดำเนินไปอย่างราบรื่นเสมอ การที่สัญญาณกลับมาและยานยังคงส่งข้อมูลได้ถือเป็นข่าวดีสำหรับวงการวิทยาศาสตร์ ปัจจุบันยานกำลังเดินทางต่อไปอย่างเงียบงันในความมืดของอวกาศ และทุกข้อมูลที่ส่งกลับมายังโลกอาจเป็นหนึ่งในข้อความสุดท้ายจากดินแดนที่มนุษย์ยังสำรวจได้เพียงน้อยนิด
ในมุมมองของผู้เขียน หมุดหมายหนึ่งวันแสงไม่ได้เป็นเพียงตัวเลข แต่เป็นสัญลักษณ์ของความพยายาม ความสร้างสรรค์ และความอดทนของมนุษย์ หากคุณสนใจเรื่องอวกาศ เหตุการณ์นี้คือโอกาสดีที่จะติดตามภารกิจยานโวเอเจอร์ 1 ต่อไป เพราะทุกวันที่ยานยังทำงาน คือบทใหม่ของประวัติศาสตร์การสำรวจจักรวาล
ที่มา – Voyager 1 Is Approaching a Full Light-Day From Earth—and It Just Scared the Crap Out of NASA
